تأثیر سیاست کاهش یارانه آب آبیاری بر تقاضای آب کشاورزان و سطح زیرکشت محصولات زراعی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
2 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
3 استادیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل ، ایران
4 دانشجوی دکتری گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه سیستان و بلوچستان. زاهدان، ایران
doi
چکیده
بخش کشاورزی بزرگترین مصرفکننده آب در کشور است که با توجه به خشکسالیهای دهههای اخیر، امنیت غذایی و مدیریت صحیح منابع آب از اهمیت ویژهای برخوردار است؛ بنابراین، ارائه روشهای صحیح مدیریتی برای صرفهجویی مصرف آب و کاهش خسارات ذخایر آبی ضروری است. بدین منظور، برای مصرف بهینه این نهاده از سیاست کاهش یارانه آب آبیاری کشاورزی بخش مرکزی شهرستان بافت با استفاده از مدل برنامهریزی ریاضی مثبت استفاده شد. دادههای تحقیق با بهکارگیری روش نمونهگیری تصادفی با تکمیل 150 پرسشنامه و دادههای اداره جهاد کشاورزی شهرستان بافت برای سال زراعی 98-97 گردآوری شد و برای تخمین دادههای (مانند سطح زیر کشت، نهاده آب و عملکرد) محصولات زراعی منطقه از نرمافزار گمز استفاده شد. نتایج نشان داد که با افزایش قیمت نهاده آب آبیاری سطح زیر کشت محصولات جو و گندم با شیب تند و محصول یونجه با شیب ملایم کاهشی میشوند و سطح زیر کشت محصول ارزن افزایش پیدا میکند. همچنین، درآمد ناخالص و مصرف آب آبیاری منطقه تحت اعمال سیاستهای کاهش یارانه آب کاهش پیدا میکند. الگوی کشت کشاورزان به نفع محصولاتی که میزان درآمد بیشتری را به ازای هر واحد آب مصرفی تولید میکنند، تغییر میکند. ازاینرو، در اولویت قرار دادن سیاست کاهش یارانه آب آبیاری، در تصمیمگیری و برنامههای سیاستی بهعنوان راهبردی مناسب و کاربردی جهت افزایش ذخایر منابع آبی منطقه توصیه میشود.