فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌رغم اینکه وقوع بیهوشی شخص مغمی‌علیه را با مسائل متعدد حقوقی مواجه می‌سازد؛ اما قانون مدنی دراین‌باره تنها به یک مسئله اشاره نموده و مسائل متعدد دیگری را بدون ‌پاسخ گذاشته ‌است. این وضعیت سبب شده اغلب نویسندگان حقوقی مسائل مربوط به اغما را با قیاس به احکام حَجر حل و فصل کنند. هدف از این جستار، تفکیک دقیق مقولۀ اغما از حَجر و تعیین وضعیت اعمال حقوقی مغمی‌علیه است. بر پایۀ یافته‌های این مقاله که به‌روش توصیفی‌تحلیلی نگاشته شده است، هرچند قانون از بطلان معاملات مجنون و بی‌هوش و مست در کنار یکدیگر سخن گفته، اما درست این است که بطلان معاملهٔ بی‌هوش از سنخ بطلان معاملات مست است که به‌رغم داشتن اهلیت به‌دلیل عدم‌تحقق قصد انشا در زمان عقد، معامله‌اش محکوم به بطلان است نه از سنخ معاملهٔ مجنون که عدم‌قصد انشای وی ریشه در حَجر وی داشته باشد. براین‌اساس نصب قیم برای مغمی‌علیه هرچند بیهوشی او به درازا بکشد نادرست است و تنها می‌توان همچون فرد عاجز برای وی از نهاد نصب امین استفاده نمود. انفساخ وکالت و سایر عقود اذنی در اثر اغمای طولانی مدت نیز ریشه در حَجر مغمی‌علیه نداشته و از باب تقوّم عقود اذنی به اذن است.