نقش فقر اقتصادی در مشارکت اجتماعی، سیاسی و آسیب‌های اجتماعی (مورد مطالعه: محلات محروم شهر جوانرود)

نویسندگان

1 گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 گروه جامعه شناسی/ دانشکده علوم اجتماعی/ دانشگاه رازی/ شهر کرمانشاه/ ایران

3 گروه جامعه شناسی، واحد اسلام آباد غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلام آباد، ایران

doi
10.22054/rjsw.2021.61417.499
چکیده

هدف از این پژوهش بررسی نقش فقر اقتصادی در مشارکت اجتماعی و سیاسی و آسیب‌های اجتماعی در محلات محروم شهر جوانرود بوده است. روش پژوهش کمی با استفاده از پیمایش، جامعه آماری 16404 نفر و حجم نمونه 376 نفر انتخاب شده است. پرسشنامه شیوه خوشه‌ای چندمرحله‌ای تکمیل شد. یافته‌های پژوهش نشان داد کمتر از 20 درصد از پاسخگویان در خانه ماشین لباس‌شویی، کامپیوتر، کتابخانه شخصی و مبلمان خانه داشته‌اند. بین 20 تا 40 درصد پاسخگویان در خانواده خود حداقل با یکی از آسیب‌های اجتماعی درگیر بوده‌اند. مشارکت اجتماعی و سیاسی کمتر از متوسط بوده است. تحلیل رگرسیون نشان داد که ضریب تأثیر فقر اقتصادی بر مشارکت اجتماعی 13/0 و مشارکت سیاسی 22/0– بوده است یعنی هر چه افراد فقر اقتصادی بیشتری داشته‌اند، مشارکت اجتماعی کمتر و مشارکت سیاسی بیشتری داشته‌اند. نتیجه تحلیل رگرسیون لوجستیک نشان داد پاسخگویانی که فقر کمتری داشته‌اند احتمال وقوع آسیب‌های اجتماعی نزاع و درگیری، فرار از خانه، طلاق و اعتیاد در خانواده آنها کمتر بوده است و برعکس احتمال وقوع آسیب‌های اجتماعی خشونت خانگی، ترک تحصیل، کودک کار و سابقه زندان در آنها بیشتر بوده است. به طور کلی می‌توان نتیجه گرفت که فقر موجود در جامعه مورد مطالعه همچنان که تحصیلات، درآمد و شغل آنان نیز نشان داده است، فقری قابلیتی و ساختاری است که این فقر در دسترسی به امکانات معیشتی پایدار خود را نشان داده است و به شکل‌گیری نوعی از آسیب‌های اجتماعی، مشارکت اجتماعی و سیاسی در محلات محروم شهر جوانرود منجر شده است.