شبیهسازی حرکت آب در خاک غیراشباع متأثر از سامانههای مختلف آبیاری (مطالعه موردی: دشت محمدشهر کرج)
نویسندگان
1 پژوهشگر پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
2 مربی پژوهشی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
3 دانشیار پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
4 استادیار پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
doi
چکیده
شبیهسازی حرکت آب در پروفیل خاک و شناخت تأثیر سامانههای آبیاری در پویایی رطوبتِ خاک از اهمیت زیادی برخوردار است. بدین منظور از مدل عددی یکبعدی LEACHW در عرصههای کشاورزی منتخب دشت محمدشهر کرج استفاده شد. با حفر سه خاکرخ در مزارع و باغات منتخب و در نظر گرفتن شرایط اولیه رطوبت و پایش تغییرات آنها در طول فصل زراعی یا طول دوره شبیهسازی، مدل LEACHW اجرا و مقادیر رطوبت برآوردی مدل با مقادیر رطوبت اندازهگیری شده مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج با آزمون مقایسه میانگینها بررسی، آنالیز حساسیت مدل انجام و مدل مجدداً بر اساس پارامترهای کالیبره شده اجرا و میزان آب ازدسترفته و مانده در پروفیل خاک در طول فصل زراعی برآورد شد. در خروجی مدل میزان آب ازدسترفته و مانده در پروفیل خاک برآورد شد. بررسی نتایج نشان داد سامانههای نوین آبیاری در تغذیه سفره تأثیرگذار نبودند؛ لذا یکی از راهکارهای افزایش بهرهوری آب در بخش کشاورزی، اصلاح سیستمهای سنتی آبیاری و حرکت به سمت توسعه سامانههای نوین آبیاری است. بیشک مأموریت اصلی این سامانهها، بهینهسازی مصرف آب در راستای تأمین امنیت غذایی کشور است.
