مقایسه تجویز مزمن میکرو و نانوذره اکسید منگنز بر شاخص‌های عملکرد کبدی در موش نر بزرگ آزمایشگاهی

نویسندگان

1 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شاهد

2 گروه سم‌شناسی، واحد علوم دارویی، دانشگاه آزاد اسلامی

3 گروه سم‌شناسی، واحد علوم دارویی، دانشگاه آزاد اسلامی

4 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شاهد

5 گروه فارماکولوژی و سم‌شناسی، واحد علوم دارویی، دانشگاه آزاد اسلامی

doi
چکیده

 مقدمه و هدف:  تولید و مصرف صنعتی نانو و میکروذرات اکسید منگنز سبب افزایش تماس انسان با آنها شده­است. در این پژوهش، توزیع زیستی منگنز در بافت کبدی موش بزرگ به­دنبال تجویز مزمن هر دو ذره اندازه‌گیری­شد؛ همچنین، اثر آنها بر سرعت افزایش وزن بدن و آزمون عملکرد کبدی موش­ها بررسی­شد.   مواد و روش‌ها: موش‌های بزرگ نر از نژاد ویستار هر دو هفته یک­بار به­مدت چهارده هفته توزین و نانو یا میکروذره اکسید منگنز (μg/kg100) را به­صورت زیرجلدی در گروه­های مختلف دریافت­کردند. نمونه خون به­طور مستقیم از قلب موش­ها (5=n) در زمان­های مشابه گرفته­شد. میزان منگنز نمونه بافت کبدی به روشICP-MS تعیین­شد. سطح سرمی پروتئین تام، آلبومین، بیلی­روبین و آنزیم­های ترانس آمیناز، لاکتات دهیدروژناز و آلکالین فسفاتاز به کمک دستگاه آنالایزر اتوماتیک تعیین­شدند    نتایج: سرعت افزایش وزن بدن در موش‌های گروه نانو سریع‌تر و در گروه میکرو کندتر از کنترل (05/0>p < /span>) بود. توزیع، تجمع و پاک­سازی زیستی منگنز از بافت کبد در گروه نانوذرات با گروه میکروذرات تفاوت­داشت. میزان پروتئین تام، آلبومین، بیلی‌روبین و فعالیت آلکالین فسفاتاز سرم در هر دو گروه افزایش و فعالیت آنزیم‌های ترانس آمیناز و لاکتات دهیدروژناز در هر دو گروه کاهش­یافت (05/0p < ).    نتیجه‌گیری: تجویز مزمن نانو و میکروذرات اکسید منگنز به تجمع منگنز در بافت کبدی منجرمی‌شود. خاصیت اکسید کنندگی قوی هر دو ذره و امکان اتصال این ذرات با برخی آنزیم­های کبدی می‌توانند عوامل اصلی آسیب‌های کبدی ناشی از این ذرات باشند.