بررسی تأثیر عوامل فیزیکی، محیطی و اقتصادی بر قیمت املاک تجاری: مطالعۀ موردی منطقۀ ثامن مشهد

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد، برنامه ریزی شهری، دانشگاه بین المللی امام رضا، مشهد، ایران

3 استادیار اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

doi
10.22108/ue.2024.140209.1280
چکیده

قیمت املاک تجاری برای صاحبان املاک، سرمایه‌گذاران بخش مسکن و بانک‌ها دارای اهمیت ویژه است و ممکن است بیانگر بازده سرمایه‌گذاری‌های آن‌ها باشد. از طرف دیگر، افزایش قیمت املاک آثار رفاهی، اقتصادی و اجتماعی زیادی نیز به دنبال دارد و از این نظر نیز همواره مورد توجه سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان بوده است؛ اما بررسی قیمت املاک تجاری موضوعی پیچیده است؛ زیرا املاک کالاهایی چندوجهی هستند و متغیرهای متعدد محیطی، فیزیکی و اقتصادی بر قیمت آن‌ها تأثیر می‌گذارند. این مقاله با کنار هم قرار دادن یک مدل هدانیک از متغیرهای محیطی و فیزیکی تأثیرگذار و یک‌ سری از متغیرهای اقتصادی، تلاش می‌کند بررسی جامعی از عوامل تأثیرگذار بر قیمت املاک تجاری انجام دهد. برای این منظور، منطقۀ ثامن شهر مشهد به عنوان مورد مطالعه انتخاب شد که به دلیل ویژگی‌های ساختاری، مذهبی و فرهنگی، بعضاً اختلاف قیمتی جالب توجه نسبت به سایر مناطق مشهد دارد و در داخل این منطقه نیز اختلاف کیفی و قیمتی زیادی بین املاک تجاری وجود دارد. در این راستا، یک نمونۀ تصادفی از 161 ملک تجاری در منطقۀ ثامن مشهد انتخاب شدند و با استفاده از مدل رگرسیون حداقل مربعات معمولی (OLS)، تأثیر هر یک از عوامل مختلف محیطی و فیزیکی و اقتصادی بر قیمت این املاک در سال 1402 بررسی شد. نتایج به‌دست‌آمده نشان می‌دهد میزان اجارۀ ملک، نوع سند، فاصله تا حرم مطهر، فاصله تا پارکینگ عمومی و طبقۀ استقرار ملک در مراکز خرید از مهم‌ترین متغیرهای تأثیرگذار بر قیمت املاک تجاری هستند.