فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پیشینه و اهداف: امروزه مدل‌های کسب و کار پایدار و نوآور یکی از مفاهیم مورد مطالعه گسترده در ادبیات مدیریت، پایداری و نوآوری است. علی‌رغم این که مدل‌های کسب و کار در پژوهش‌های بسیاری مورد بررسی قرار گرفته‌اند، به نظر می‌رسد در دوران فناوری متوقف شده‌اند و به طور کامل با عصر پایداری و پساپاندمی درگیر نشده‌اند. از طرفی یکی از بحران‌های جدی پیش‌روی آتی در سطح کشور، بحران ناپایداری مالی کسب و کار صندوق‌های بازنشستگی و سازمان‌های بیمه‌گر اجتماعی و پیشروی بحران به سمت نقطه‌ای غیرقابل بازگشت باشد. بنابراین طراحی یک مدل کسب و کار پایدار و نوآور در خصوص این نوع کسب و کارها می‌تواند به عنوان یک راهکار مدنظر قرار گیرد. هدف پژوهش حاضر شناسایی عوامل موثر در طراحی مدل‌های کسب و کار پایدار و نوآور بر اساس روش مطالعه موردی در خصوص بزرگترین سازمان بیمه‌گر اجتماعی کشور برای نخستین بار می‌باشد. روش‌شناسی: در این پژوهش از روش مطالعه موردی استفاده گردیده است. به دلیل ویژگی‌های خاص مورد مطالعه، مطالعه تک موردی در خصوص سازمان تامین اجتماعی صورت پذیرفت. بدین منظور از ابزارهای مستندات و اسناد بایگانی (62 مستند)، مصاحبه (23 مصاحبه) و مشاهده مشارکتی محقق تا رسیدن به مرحله اشباع نظری استفاده گردید. در ادامه میزان پشتیبانی از هر یک از مولفه‌ها و رتبه‌بندی با استفاده از آنتروپی شانون تعیین گردیده است. برای سنجش اعتبار مطالعه از ضریب کاپای کوهن استفاده شد. یافته‌ها: یافته‌های پژوهش با تحلیل محتوای داده‌های کیفی حاصله و استفاده از نرم افزار MAXQDA ، مورد تحلیل و دسته‌بندی گردید. بر این اساس 63 مولفه و 279 کد در مورد ویژگی‌های مدل کسب و کار پایدار و نوآور سازمان تامین اجتماعی و در سه سطح پیشران‌ها، مدل کسب و کار پایدار و نوآور و پیامدها شناسایی گردید. نتایج رتبه‌بندی نشان می‌دهد در بخش پیشران‌ها مولفه قابلیت-های پویا، در مدل کسب و کار مولفه نوآوری‌های افزایش وصول حق بیمه (حق بیمه اجباری، حق بیمه غیراجباری و حسابرسی دفاتر قانونی) و کاهش هزینه‌های تعهدات (کوتاه مدت، بلندمدت و درمان) و در پیامدها مزیت رقابتی و بازار مهمترین مولفه‌ها می‌باشند. نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش در قالب ارائه یک مدل کسب و کار پایدار و نوآور در خصوص مورد مطالعه ارائه گردید. مدل ارائه شده در بخش پیشران‌ها (درونی و بیرونی)، مدل کسب و کار (بر اساس چارچوب ارائه شده منابع علمی و در چهار زیربخش ایجاد ارزش، ارزش پیشنهادی، بهره‌برداری از ارزش و تحویل ارزش‌ها) و در بخش پیامدها (اقتصادی، اجتماعی و محیطی) می‌تواند به عنوان یک راهنمای عملی توسط مدیران در صندوق‌های بازنشستگی و سازمان‌های بیمه‌گر اجتماعی و سیاست‌گذاران در حوزه‌های رفاه و تامین اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد. در نهایت پژوهش در حوزه مدل‌های کسب و کار پایدار و نوآور در حوزه خدمات دارای نوآوری عملی می‌باشد.