بررسی و تحلیل نقش ایرانیان باستان در ترویج دین‌های آسیایی در چین

نویسندگان
doi
10.22108/coth.2020.118634.1325
چکیده

دین، یکی از مهم‌ترین حوزه‌های روابط ایران و چین در دورۀ باستان است که تاکنون به‌صورت مستقل بررسی نشده است. مطابق منابع چینی، همۀ ادیان و آیین‌های مهم چین به‌غیر از دین تائویی و آیین کنفوسیوسی، مذاهب غیربومی چین‌اند و ادیان و آیین‌های دیگر ازجمله بودایی، زرتشتی، نسطوری، مانوی و اسلام همه از خارج از چین و توسط ایرانیان وارد چین شده‌اند؛ ازاین‌رو، نخبگان ایرانی علاوه بر ترویج دین‌های ایرانی در چین، نقش مهمی در ترویج دین‌های غیربومی ایران ازجمله مسیحیت در چین داشتند. با توجه به اینکه تاکنون مطالعه‌ای مستقل دربارة میزان تأثیرگذاری این ادیان در چین باستان و براساس متون چینی صورت نگرفته، در نوشتار حاضر سعی شده است با روش مطالعۀ تطبیقی داده‌های تاریخی و باستان‌شناختی، با واکاوی متون چینی و دیگر مواد باستان‌شناسی مکشوفه در چین، نحوۀ ورود این دین‌ها به چین و میزان تأثیرگذاری آنها بر فرهنگ چین بررسی شود.