جایگاه و کارکرد خاندان زیاداوغلی قاجار در تحولات قفقاز در دوره شاه طهماسب اول صفوی (با تأکید بر نقش شاهوردیسلطان زیاداوغلی قاجار)
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
2 پژوهشگر تاریخ
3 دکتری تاریخ ایران اسلامی
doi
10.30473/lhst.2023.60005.2626چکیده
خاندان زیاداوغلی قاجار از خاندانهای مهم و بانفوذ منطقهی قفقاز بودند که از فرآیند دگرگونی ساختار سیاسی و اداری حکومت صفوی پدید آمدند. این خاندان تیرهای از ایل قاجار بودند که با حمایت پادشاهان صفوی در نواحی قراباغ قدرت گرفتند و از حامیان مهم استقرار حاکمیت سیاسی صفویه در منطقهی قفقاز به شمار میرفتند. عدم تصویر روشن از نقشآفرینی این خاندان در منطقهی قفقاز در عرصهی سیاسی و نظامی در دورهی حکمرانی شاهطهماسب اول از مسائل تاریخی است که احتیاج به واکاوی دارد. این پژوهش درصدد پاسخ به این سوال است که این خاندان با محوریت شاهوردی سلطان زیاد اوغلی چه نقشی در تحولات سیاسی قفقاز در دورهی شاه طهماسب اول داشتند؟ هدف اصلی این پژوهش تبیین عملکرد شاهوردی سلطان زیاد اوغلی جدّ این خاندان در دورهی شاهطهماسب اول در حوادث سیاسی قفقاز است. یافتهها نشان میدهد که خاندان زیاد اوغلی حراست از سرحدهای دولت صفوی در مقابل عثمانیها را بر عهده داشتند. همچنین رسیدگی به امور داخلی گرجستان و سرکوب شورشهای ضد حکومت صفوی در گرجستان از دیگر وظایف این خاندان بود. به عبارت دیگر، مهمترین نقش این خاندان، تثبیت و استمرار حاکمیت سیاسی حکومت صفوی در منطقهی قفقاز بود. روش مورد استفاده در این پژوهش مبتنی بر روش توصیفی و تحلیلی است.