فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده از قرن هجدهم میلادی تاکنون مثنوی شریف مولانا جلال الدین بلخی بارها به زبان­های مختلف اروپایی به­ویژه زبان انگلیسی، ترجمه شده است. روند ترجمۀ مثنوی در کنار سایر سروده­های مولانا در دو دهۀ اخیر شتاب بیشتری به خود گرفته، چنان­که هم از لحاظ کمیت و کیفیت و هم از جهت طیف وسیع علاقه‌مندان و شیفتگان مولانا در اقصی نقاط جهان، جایگاهی منحصر به ­فرد یافته است. این ترجمه‌ها البته در یک سطح نیستند. نخستین برگردان‌های مثنوی به زبان انگلیسی؛ مانند ترجمۀ «وینفیلد» و «ویلسون» و «نیکولسون»؛ از دقت و امانت  بیشتری برخوردار بودند و ترجمه‌های معاصر، با ترجیح لفظ بر معنی، به دنبال جذب هر چه بیشتر مخاطب‌اند؛ به گونه‌ای که برای برخی از آخرین روایت‌های مثنوی به زبان انگلیسی، مانند: آثار «بارکس» و «هلسینکی»، به جای «ترجمه» باید از تعبیر «بازنویسی» استفاده کرد. یکی از جدیدترین آثار خلق شده در زمینۀ برگردان مثنوی، ترجمۀ منظوم «مجددی» است. این ترجمه در عین رعایت امانت و انتقال حداکثری مفاهیم مثنوی، به دلیل رعایت اسلوب شاعرانه، ارتباط بهتری میان مولانا و مخاطب انگلیسی زبان برقرار می‌کند. با این همه،رکورددار برگردان اشعار مثنوی به انگلیسی، کولمن بارکس است. شاعری آمریکایی که بدون آشنایی با زبان فارسی، از طریق دیگر ترجمه‌ها، با چاپ کتب متعدد درشمارگانی خیره‌کننده، اشعار مولانا و به خصوص بسیاری از قطعات مثنوی را به زبان انگلیسی معاصر، منتشر ساخته است.