جایگاه علوم در یزد دوره آل مظفر با تأکید بر آثار تألیفی عالمان

نویسندگان

1 گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکتری تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه تهران، تهران ـ ایران

3 دانشگاه بین‌المللی اهل بیت (ع)

doi
10.30473/lhst.2021.8528
چکیده

بی‌گمان تحقیق در وضع علم و عالمان یکی از ارکان شناخت‌ فرهنگ‌ها و تمدن‌ها از جمله تمدن اسلامی است. در نواحی گوناگون ایران پس از اسلام نیز وضع علمی و نقش عالمان با فراز و فرودهایی روبه‌رو بوده است. در این میان ولایت یزد هم‌زمان با تأسیس سلسله آل مظفر (حک: 718-795ق) و ثبات و امنیت نسبی و نیز عنایت بیشتر حاکمان مظفری به فعالیت‌های فرهنگی و علمی، شاهد دگرگونی‌هایی در محیط علمی و فرهنگی بود. پژوهش حاضر بر آن است تا‌ با روش توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر منابع کتابخانه‌ای جایگاه علوم دینی و ادبی و علوم عقلی و طبیعی را در یزد دورة مظفری بررسی کرده و دستاوردهای عالمان این خطّه، چون حلقات درس و خدمات علمی عالمان از قبیل تألیف، ترجمه، تحشیه و استنساخ را تبیین کند. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که سیاست‌های حمایتی‌ حکومت آل مظفر مبنی بر ترویج مکتب فقه شافعی و ایجاد مراکز علمی و آموزشی و مساجد و موقوفه‌ها از سویی و نیز‌ کوشش‌های جدی علمای دینی، نقش تعیین کننده‌ای در گسترش و برتری علم فقه و سپس عرفان ، تفسیر و حدیث، نسبت به‌ سایر علوم،‌ داشته است.