بازخوانی ادله متنی حجیت خبر واحد در پرتوی سیره عقلا
نویسندگان
1 استاد دانشگاه فردوسی مشهد
2 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد
doi
10.22067/fiqh.v0i0.43197چکیده
خبر واحد به عنوان یکی از مهمترین منابع شرع همواره در علم اصول و حدیث مطرح بوده و حجیت آن بهدقت مورد بررسی قرار گرفته است. اثبات حجبت خبر واحد در رویکرد گذشته دانشمندان از طریق قرآن و روایات است که نتیجه آن پذیرش تعبدی چنین حکمی است اما در نظرگاه برخی معاصران به طور کلی طرق کشف احکام (امارات) جنبه تعبدی ندارند بلکه تابعی از بنای عقلا هستند که نقش شارع امضای آنهاست. نوشتار حاضر نیز، با چنین رویکردی خبر واحد را به عنوان یکی از این طرق که سیرۀ عقلا منشأ حجیت آن است، تحلیل کرده و نقش سایر ادله متنی (آیات و روایات) را به عنوان مقرر چنین سیرهای تبیین نمودهاست. بارزترین ثمره این بازخوانی، نگاه جدید به ملاکات وثاقت حدیث و طرق تنویع خبر است، زیرا با پذیرش نقش بنای عقلا در حجیت خبر، ملاکات پذیرش آن نیز به عقلا سپرده شده و موثوقالصدور بودن بهعنوان مهمترین ویژگی حجبت روایت مورد توجه است.