ضرورتها و رویکردهای استانداردسازی یک فناوری نوظهور: مطالعه تطبیقی استانداردسازی فناوری نانو در کشورهای منتخب
نویسندگان
1 دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 استاد مجتمع دانشگاهی مدیریت و مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران.
3 دانشیار گروه مدیریت صنعتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
doi
10.22034/jtd.2022.253373چکیده
با توجه به ابهام و عدم قطعیت موجود در ماهیت فناوری نانو، تجاریسازی آن مستلزم ایجاد یک نظام تنظیمگری مناسب بوده که پیشنیاز آن، استانداردسازی فناوری است. استانداردسازی فناوری از یک سو، زیرساختهای ایمنی، سلامت و محیطزیست را فراهم کرده و از سویی دیگر، زمینههای لازم برای تجاریسازی و رقابتپذیری جهانی را تسهیل میکند. این پژوهش، با هدف مطالعه چارچوبهای پشتیبان استانداردسازی فناورینانو تعریف شده و میتواند به برجستهتر کردن نقاط قوت و شناسایی ضعف-های سیاستی و نهادی استانداردسازی آن کمک کرده و راهنمای مناسبی درجهت رفع این خلأها در اختیار سیاستگذار قرار دهد. در این پژوهش، با استفاده از مطالعات تطبیقی موردمحور، رویکردهای استانداردسازی فناوری نانو در ایران با کشورهای پیشرو، (ایالاتمتحده، آلمان و چین) تحلیل میشود. نتایج نشان میدهد که تقریباً نیازهای استانداردسازی در مراحل مختلف چرخه عمر فناوری نانو درکشورها یکسان بوده و تفاوت در چگونگی مواجهه با نیازها، اعمال سیاستها و برخورد با چالشهای ناشیاز توسعه و کاربرد فناوری بودهاست. از طرفی، با وجود جایگاه نسبی مناسب استانداردسازی فناوری نانو در ایران نسبتبه کشورهای موردمطالعه، حفظ و ارتقای این جایگاه، مستلزم تقویت زیرساختهای نانومترولوژی، تجهیزات آزمایشگاهی، پر کردن شکاف بین پژوهش و استانداردسازی، جلب مشارکت بخش خصوصی، ایجاد و توسعه نهادهای تخصصی و تمرکزبر فعالیتهای ترویجی میباشد.
