تحلیلی بر علل گرایش به اقتصاد غیررسمی در شهرهای مرزی با تأکید بر اشتغال کولبری (مطالعه موردی: شهر سردشت)

نویسندگان

1 دانشیار گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.

3 دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارمی، تهران، ایران.

doi
10.30495/jupm.2022.4105
چکیده

مقدمه: یکی از مهم‌ترین مشاغل غیررسمی در شهرهای مرزی ایران اشتغال کولبری است. هم اکنون با توجه به شرایط اقتصادی در شهر سردشت کولبری به­عنوان شغل بیش‌تر مردم فقیر این شهر در حال افزایش است. این پژوهش به بررسی و تحلیل علل اقتصادی گرایش مردمان شهر سردشت به اشتغال کولبری می­پردازد. روش: نوع پژوهش، کاربردی و روش پژوهش توصیفی – تحلیلی است. برای گردآوری داده­ها از روش­های کتابخانه­ای، منابع الکترونیکی و مطالعات میدانی مصاحبه و پرسش‌نامه محقق­ساخته استفاده شده است. تعدا 160 نفر از کولبران شهر سردشت بر اساس نمونه­گیری گلوله برفی به­عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. تجزیه و تحلیل یافته­ها از طریق نرم­افزار SPSS 26 و با استفاده از درصد و فراوانی و آزمون خی دو و پایایی پرسش‌نامه با استفاده از آلفای کرونباخ (مقدار 0.70) صورت گرفت. یافته­ها: نتایج بدست آمده از آزمون خی دو حاکی از آن است که بین علت اشتغال به کولبری و متغیرهای؛ جنسیت، محل تولد، علت مهاجرت به شهر، تعداد اعضای خانوار، سطح تحصیلات، نوع کالاهای که عمدتاً حمل شده، مخارج ماهیانه، روش آشنایی و ورود به شغل کولبری و نوسانات درآمدی شغل کولبری در فصول گوناگون رابطه­ای معنادار وجود ندارد، اما بین علت گرایش به کولبری و سن، شغل قبلی هم‌چنین، متغیرهای؛ وضعیت تأهل، حقوق ماهیانه، منبع درآمدی دوم و جدای از کولبری، شغل آتی، امنیت شغلی، رضایت شغلی و مدت اشتغال به کولبری با علل گرایش به کولبری رابطه­ای معنادار وجود دارد. نتیجه­گیری: نتایج بدست آمده از رگرسیون خطی چند متغیره نشان می­دهد که 35 درصد از تغییرات متغیر وابسته ناشی از متغیرهای مستقلی است که وارد مدل نهایی تحلیل شده­اند و مقدار آزمون برای تعیین معناداری اثر متغیرهای مستقل بر میزان علل گرایش به اشتغال کولبری 000/0 با سطح معنی­داری 95/0 است.