شناسایی و اولویت‌‌‌بندی موانع پیاده‌سازی نظام بیمۀ سلامت بر اساس نظریۀ سه‌شاخگی (مطالعۀ موردی: شهر زاهدان)

نویسندگان

1 گروه آموزشی علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل، سیستان و بلوچستان، ایران

2 گروه مدیریت اجرایی، مسئول مطالبات درآمد سازمان تأمین اجتماعی، زاهدان، سیستان و بلوچستان، ایران

doi
10.22056/ijir.2017.04.06
چکیده

گسترش بیمه از جملۀ راهکارهای دولت‌ها به‌ویژه دولت‌های مردم‌سالار و مردم‌محور برای نیل به جامعه‌ای سالم با سلامت پایدار است. به‌طوری که با گسترش و تعمیم بیمه‌ها، تمام ابعاد زندگی فرد در جامعه، تحت پوشش بیمه قرار می‌گیرد. هدف از انجام این تحقیق شناسایی و اولویت‌بندی موانع پیاده‌سازی نظام بیمۀ سلامت بر اساس مدل سه‌شاخگی در سه بُعد ساختاری، زمینه‌ای، و رفتاری است. روش تحقیق پژوهش حاضر، ترکیبی (کیفی– کمی) با رویکرد اکتشافی است. جامعۀ آماری تحقیق در بخش کیفی شامل 30 نفر از خبرگان تأمین اجتماعی زاهدان است که با استفاده از مصاحبه، اطلاعات مربوط جمع‌آوری شد. در این بخش پس از مصاحبه با استفاده از روش تحلیل تِم به تحلیل محتوای مصاحبه پرداخته شد و زیربُعدهای موانع سه‌گانه شناسایی و پس از شناسایی موانع با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی و نرم‌افزار Expert choice، رتبه‌بندی شاخص‌ها انجام شد. نتایج تحلیل سلسله‌مراتبی در این بخش نشان داد که نرخ ناسازگاری این آزمون مقدار 03/0 است و چون کمتر از معیار 1/0 است، بنابراین پایایی ابزار تحقیق تأیید می‌شود. همچنین نتایج تحلیل سلسله‌مراتبی نشان داد که ابعاد زمینه‌ای با وزن 582/0 بیشترین اولویت را به خود اختصاص داده است و ابعاد ساختاری و رفتاری به‌ترتیب وزن‌های 279/0 و 139/0 را داشته‌اند. در بخش کمی نیز تعداد250 پرسشنامه بین کارکنان سازمان تأمین اجتماعی زاهدان به صورت تصادفی توزیع شد. نتایج آزمون میانگین یک جامعه نشان داد که همۀ ابعاد موانع رفتاری، زمینه‌ای، و ساختاری از دیدگاه پاسخگویان در پیاده‌سازی نظام بیمۀ سلامت تأثیر دارند.