تبیین رابطه بین شهروندی هوشمند با شهروندی بوم شناختی (مورد مطالعه: شهروندان شهر ارومیه)
نویسندگان
1 استادیار گروه جامعه شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران
2 دانشیار جامعه شناسی گروه علوم اجتماعی دانشکده حقوق و علوم اجتماعی دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی ، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22103/jusg.2026.2172چکیده
مقدمه: شهروندی نوعی قرارداد اجتماعی است که دستیابی به رفاه و امنیت در سطح جامعه را تضمین میکند و این که افراد در جامعه چگونه باید رفتار کنند تا به این هدف برسند از موضوعات ضروری مورد توجه آن است. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه بین شهروندی هوشمند با شهروندی بومشناختی است و به این منظور شهروندان شهر ارومیه را مورد مطالعه قرار داده است.داده و روش: روش پژوهش مورد استفاده پیمایشی و ابزار جمعآوری دادهها پرسشنامه است. سوالات پرسشنامه برگرفته از سوالات بکار رفته در پژوهش های پیشین در موضوع تحقیق می باشد. جامعه آماری پژوهش شهروندان 18 تا 70 سال شهر ارومیه است که 411 نفر از آنها با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی سهمیه بندی شده، به عنوان نمونه انتخاب و بررسی شدند. اطلاعات مورد نیاز جمع آوری شده و پس از کدگذاری اولیه پاسخ ها در پرسشنامه و ورود داده ها به نرم افزار آماری spss ، بوسیله آزمونهای مناسب با سطح سنجش متغیرها، تجزیه و تحلیل شدند. یافتهها: نتایج نشانمیدهد میزان همبستگی شهروندی هوشمند با شهروندی بومشناختی برابر 364/0 درسطح اطمینان 99 درصد، است که رابطه مثبت و معنیدار بین متغیرها را نشان می دهد. طبق یافته ها مولفه های رفتارهای محیط زیستی شخصی و حفاظت از منابع طبیعی متغیر شهروندی بومشناختی و همچنین سن افراد، با شهروندی هوشمندی رابطه معنادار و مستقیم دارند. همچنین میانگین متغیر شهروندی هوشمند براساس جنسیت، سطح تحصیلات، وضعیت شغلی افراد، میزان سطح درآمد و وضعیت تأهل متفاوت است. نتیجهگیری: شهروندی بومشناختی، سن و تحصیلات متغیرهای توانمند برای پیشبینی شهروندی هوشمند هستند و با توجه به رابطه این متغیرها با یکدیگر سرمایه گذاری و توسعه هریک از این متغیرها می تواند به بهبود و توسعه متغیر دیگر منجر شود.