انتقال مالکیت تأسیسات و تجهیزات نفتی در قراردادهای بالادستی صنعت نفت و گاز

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی تهران

2 مخازن هیدروکربوری، دانشکده مهندسی نفت، دانشگاه صنعتی امیرکبیر تهران، ایران

3 گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی تهران، ایران

doi
چکیده

انتقال مالکیت دارایی‌ها به میزبان از موضوعات مطرح در قراردادهای بالادستی نفت و گاز است. با گذر زمان، انتقال مالکیت دارایی‌ها به صورت شرط ضمن عقد مورد توجه قرارگرفت اما این امر به دلیل عدم استقلال کافی شرط از عقد بحث برانگیز باقی ماند. با روش تحلیل محتوایی، رویکرد کشورها در خصوص انتقال مالکیت دارایی‌ها مورد تحلیل قرار گرفت. بررسی برخی از این قراردادها در حوزه صنعت نفت، نمایانگر این امر بود که انتقال مالکیت تأسیسات و تجهیزات نفتی به میزبان در قراردادهای مشارکتی دارای نتایجی به مراتب سودمندتر از قراردادهای امتیازی است و در قرارداد خدمت، از همان ابتدا مالکیت با میزبان است و منافع مرتبط با این مالکیت و انتقال نیز به میزبان تعلق می‌گیرد. سایر قراردادهای صنعتی نیز رویکردی متفاوتی دارند و برای مدتی مالک، پیمانکار است و بعد از آن دارایی‌ها به میزبان منتقل می‌شوند یا از همان ابتدا میزبان مالک است، و هرکدام در دوره‌ای که مالک هستند ملزم به رعایت حقوق و تعهدات ناشی از مالکیت دارایی‌ها هستند. با آگاهی از این عملکردها در موقعیت‌های قراردادی مختلف می‌توان بهترین زمان انتقال مالکیت، انتقال فناوری، اموال اجاره‌ای و وضعیت اموال بلااستفاده را یافت و از بروز اختلافات احتمالی پیش‌گیری کرد.