واکاوی متون روندهای نوظهور در جهت ارتقای حکمرانی هوشمند در کلان شهرها با VOS Viewer

نویسندگان

1 استاد ژئومرفولوژی، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه‌ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.

3 استادیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.

doi
10.22103/jusg.2025.2157
چکیده

مقدمه: با ادامه افزایش جمعیت شهری، کلان شهرها، به طور فزاینده ای به استراتژی های حکمرانی هوشمند برای مقابله با چالش‌های چند وجهی مدیریت شهری مدرن روی می آورند. به همین علت این پژوهش سعی دارد با استفاده از نرم افزار VOS Viewer روندهای پیچیده و نوظهور در حکمرانی هوشمند را بررسی نماید. به عبارت دیگر هدف این مطالعه ارائه یک نمای کلی جامع از چشم‌انداز در حال تحول تحقیقات حکمرانی هوشمند، شناسایی مضامین کلیدی، نویسندگان تأثیرگذار و کلیدواژه‌های برجسته در ادبیات است.داده و روش: پژوهش حاضر از نوع کاربردی است که به روش توصیفی و  تحلیلی و با استفاده از روش هم استنادی صورت گرفته است. داده‌های مورد نیاز از پایگاه‌های اطلاعاتی علمی مانند Scopus و Web of Science تهیه و با استفاده از نرم افزار VOS Viewer آنالیز و تحلیل شده اند. استراتژی جستجو، برای به تصویر کشیدن ادبیات مرتبط با پایداری شهری، شهرهای هوشمند و موضوعات مرتبط با حکمرانی در شهرهای هوشمند بوده است و کلمات کلیدی برای در بر گرفتن طیف وسیعی از موضوعات از جمله، شهر هوشمند، حکمرانی شهری، پایداری و شهرسازی انتخاب شده اند. پارامترهای جستجو به گونه ای اصلاح شدند که شامل انتشارات از سال 2021 تا 2024 باشد تا آخرین پیشرفت ها و روندها در این زمینه را به تصویر بکشند. تجزیه و تحلیل همزمانی کلمات کلیدی، خوشه‌بندی کلمات کلیدی، تجسم و تفسیر و تجسم چگالی/تراکم مراحل انجام کار جهت رسیدن به هدف تحقیق بوده‌اند. یافته‌ها: یافته های تحقیق نشان می دهد که تأکید روزافزون بر ادغام فناوری های پیشرفته مانند اینترنت اشیا (IoT)، هوش مصنوعی (AI)، و تجزیه و تحلیل داده‌های بزرگ در شیوه‌های مدیریت شهری از الزامات و روندهای رو به رشد در تحقیقات و مطالعات است. همچنین تغییرات قابل توجهی در تمرکز پژوهش ها بر روی چارچوب های در حال تحول حاکمیت که تصمیم‌گیری مبتنی بر داده و مشارکت شهروندان است دیده می‌شود. از طرفی ظهور راه حل های جدید با هدف افزایش پایداری، انعطاف پذیری و کارایی در محیط‌های شهری قابل مشاهده است که توجه بیشتر به پیامدهای اخلاقی، اجتماعی و اقتصادی فناوری های هوشمند را مد نظر قرار می‌دهند. نتیجه‌گیری: نشان دهندۀ عدم رضایت شهروندان است که در این رابطه مسئولان شهری باید با به کارگیری نظرات افراد در عرصۀ مدیریتی و سیاست گذاری ها، زمینه را برای افزایش رضایت از زندگی در شهر فراهم نمایند.