تحلیلی بر تحولات نظام پرداخت حقوق و مزایای اعضای هیأت علمی
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی مؤسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی
doi
10.22034/irphe.1994.711580چکیده
این مقاله با هدف تبیین تحولات نظام پرداخت حقوق و مزایای اعضای هیأت علمی دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی کشور تحریر یافته است. بدین منظور، نگارنده نخست اهمیت و جایگاه اعضای هیأت علمی را در تحقق اهداف آموزش عالی و توسعه کشور برمی شمارد. سپس، روند تحولات قانونی نظام پرداخت حقوق و مزایای اعضای هیأت علمی را از زمان اولین قانون استخدام کشوری (سال 1301) تاکنون بررسی می نماید. آنگاه، به تحلیل اقتصادی روند تحولات حقوق و مزایا، با عنایت به قدرت خرید اعضای هیأت علمی، می پردازد. در این فرایند، حقوق و مزایای اعضای هیأت علمی با متخصصان همترازشان در سایر بخشها مقایسه می شود. سرانجام، پس از تحلیل مقایسه حقوق و مزایای اعضای هیأت علمی با سبد هزینه های مصرفی خانوار در داخل و خارج از کشور، دلایل تجدیدنظر در نظام پرداخت به اعضای هیأت علمی را برمی شمرد، سپس، انواع نظامهای پرداخت در سطح بین الملل را مورد مداقه قرار می دهد و به توصیه کاربست نظام پرداخت بر اساس شایستگی می پردازد. پایان بخش مقاله اختصاص به جمع بندی دارد. اهم یافته های این مطالعه نشان می دهند که: اولاً در صورت ادامه روند موجود ضرر ناشی از کاهش فعالیتهای آموزشی و پژوهشی برای بخش آموزش عالی کشور بسیار نگرن کننده است. ثانیاً مزیت نسبی موجود کاملاً به ضرر بخشهای آموزشی و پژوهشی دولتی است. ثالثاً نظام پرداخت کنونی در مقایسه با نظامهای موجود در سطح جهان به صورتی است که توان ایجاد رقابت در کار و ارتقای توانمندی و کارآیی اعضای هیأت علمی را ندارد، و سرانجام، خواستار تجدیدنظر در پرداخت و ایجاد رابطه منطقی بین درجه کارآیی و پرداخت بر اساس شایستگی شده است. این مقاله ماحصل مطالعاتی است که در مؤسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی به همت خانمها معصومه قارون و زهرا گوتاش اعضای هیأت علمی و آقایان دکتر علی اکبر سیاری ریاست محترم مؤسسه، دکتر نادرقلی قورچیان معاون مؤسسه و مسعود عبدیان عضو هیأت علمی مؤسسه صورت گرفته و سرکار خانم معصومه قارون آن را به شکل مقاله ارائه نموده اند، که بدینوسیله از تمامی آنان، بالاخص سرکارخانم معصومه قارون تشکر می شود.
