بسط متن و روشهای ارائه مطلب در گفتمان شفاهی (تحلیلی زبانشناسی بر روایت «و بیوتهنّ خیر لهنّ»)
نویسندگان
1 عضو هیات علمی دانشگاه بوعلی سینا
doi
چکیده
یکی از راههای فهم متن روایات، بررسیهای زبان شناسانه از متون روایی است؛ به عنوان نمونه در منابع روایی مسلمانان روایتی با این مضمون آمده است که «لاتمنعوا نساءکم المساجد و بیوتهن خیر لهن». پدید آورنده این متن راویای مورد اعتماد است؛ اما راویان بعد از وی - که خارج از حوزه متن و خارج از محیط پدیدآورنده متن بودهاند - همه عبارات را در قالب یک گزاره خبری و واحد دستور زبانی و بدون اطّلاعات موقعیتی متن برای رسیدن به مصداق صحیح آن، نقل نمودهاند. توجه به زمان، مکان، حالات گوینده، نوع تعبیر و لحن گفتار - که از مختصات فهم در زبانشناسی است - در این متن مفقود است؛ اما نسلهای بعدی برای فهم مدلول ظاهری این روایت و فارغ از موقعیت برون زبانی متن، به کثرت نقل آن بسنده کرده و آن را روایتی درحوزه تفسیر عدم خروج زنان از خانه قرار دادهاند.