شناسایی مقدماتی لاینهای مقاوم به کرم ساقهخوار برنج، (Chilo suppressalis (Walker، در شرایط مزرعه
نویسندگان
doi
چکیده
استفاده از گیاهان مقاوم در کشاورزی پایدار یکی از بهترین روشهای مدیریت تلفیقی آفات میباشد. مقاومت 140 لاین امیدبخشبرنج به آفت کرم ساقهخوار در دو تاریخ کاشت به فاصله 15 روز در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری ارزیابی شد. این مطالعه بهصورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 88-1387 انجام گرفت. آلودهسازی بهصورت طبیعی بود و ارزیابی لاینها بهمنظور تعیین لاینهای مقاوم در مراحل رویشی و زایشی انجام گرفت. نتایج ارزیابی درصد آلودگی نشان داد که لاینهای 131 (نوک سیاه × فجر) با 20/94 درصد و 27 (سنگ طارم × ساحل) با 40/91 درصد آلودگی بیشترین و لاینهای 2 (طارم × دیلمانی) و 70 (ندا/ (IR58025A×IR-19R)) کمترین درصد آلودگی را به کرم ساقهخوار برنج داشتند و میتوان این لاینها را بهعنوان لاینهای حساس و نسبتاً مقاوم معرفی نمود. ارزیابی درصد سفید شدن خوشه ناشی از خسارت کرم ساقهخوار برنج نشان داد که 42/21 درصدند لاینها حساس و 43/11 درصد از آنها مقاوم بودند. همچنین، نتایج آزمایش نشان داد که لاینهای کاشته شده در تاریخ کاشت دوم (اواسط خرداد) 62/9 درصد آلودگی و 17/14 درصد سفید شدن خوشه بیشتری نسبت به تاریخ کشت اول نشان دادند. بررسی همبستگی صفات مورفولوژیک گیاه نشان داد که بین ارتفاع بوته و درصد آلودگی (197/0=r) همبستگی مثبت و معنیدار، بین تعداد پنجه و درصد آلودگی (101/0-=r) و بین تعداد پنجه با درصد سفید شدن خوشه (182/0-=r) همبستگی منفی معنیداری وجود داشت. همچنین قطر ساقه با تعداد پنجه (25/0-=r) همبستگی منفی معنیدار داشت، بنابراین میتوان بیان نمود که افزایش تعداد پنجه از طریق کاهش قطر ساقه میتواند در مقاوم شدن گیاه مؤثر باشد.