بازشناسی نقش و جایگاه معلمان ماندگار تاریخ آموزش و پرورش ایران
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه فرهنگیان تهران
doi
10.48310/rhe.2026.22476.1190چکیده
پیشینه و اهداف: با توجه به اینگه سالهاست که فقدان "دانشنامه" معلمان ماندگار کشور از سوی متولیان آموزش و پرورش کشور نادیده گرفته شد است؛ این مقاله در صدد بازشناسی جایگاه فرهنگی-اجتماعی معلمان ماندگار ایران دوران معاصر برآمده است.. روشها: نگارنده برای دستیابی به این هدف خود نیاز دید که یک مطالعه اسنادی-کتابخانهای بپردازد. در همین راستا از میان معلمان سرآمد دوران معاصر ایران که هرکدام به نوعی زیربنای تحولی فرهنگی-ساختاری-اجتماعی بودهاند، 8 شخصیت را انتخاب کرد. سپس آثار هرکدام از آنها را چه به صورت مستقیم، چه صورت دست دوم را به شیوه نمونهگیری هدفمند و نظری انتخاب و اطلاعات موردنیاز را فیشبرداری کرده است. بعد از گردآوری اطلاعات، اقدامات، فعالیتها، نقشها و دغدغهمندیهای ساختارمند آنها، دستهبندی شده و در دو مرحله بعد توصیف و مضمون نهایی استخراج شد. یافتهها نتایج دسته بندیها و توصیف نشان داده که معلمان ماندگار دوران معاصر ایران بیشتر در راستای تقویت فرهنگ و توسعه آموزش عمومی بوده است. نتیجهگیری: با توجه به یافتهها میتوان گفت هرکسی که در ایران زمین دغدغهای داشته است، دغدغهی فرهنگ و آموزش در الویت او بوده است. بنابراین ضروری است که تصمیم سازان علاوه بر بازخوانی این بزرگان فرهنگ و آموزش، زمینه توسعه رشد چنین افکار و افرادی را فراهم آورد تا پژوهشگران و علاقمندان حداقل در یک دوره کوتاه مدت بتوان معلمان ماندگار را در یک مجموعه بزرگتر با عنوان " دانشنامه معلمان ماندگارتاریخ آموزش و پرورش ایران" تدوین کرد یا حداقل موضوع مطالعات خود قرار دهند.
