تحلیل وضعیت زیست‌پذیری شهری سکونتگاه‌های غیر رسمی (مورد مطالعه: سکونتگاه‌های غیر رسمی منطقه 9 شیراز)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیا، واحد لارستان، دانشگاه آزاد اسلامی، لارستان، ایران.

2 دانشیار گروه جغرافیا، واحد لارستان، دانشگاه آزاد اسلامی، لارستان، ایران.

3 دانشیار گروه جغرافیا، واحد لارستان، دانشگاه آزاد اسلامی، لارستان، ایران

doi
10.22103/JUSG.2023.2111
چکیده

مقدمه: شهر زیست ­پذیر از مفاهیم نوین و مؤثر در نظام ­های کنونی شهری است که به واسطه نقش مهم و اساسی که در تحول اندیشه­ ها و آرمان­ های جامعه معاصر دارد، جایگاهی بایسته پیدا کرده است. نظر به اهمیت ارتقاء و بهبود شرایط زیست در بخش مرکزی شهرها از یک سو و تاکید بر مباحث کیفی به جای توجه صرف به کمیت.داده و روش: این پژوهش با هدف تحلیل وضعیت زیست ­پذیری شهری سکونتگاه ­های غیر رسمی تدوین شده است. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و از منظر روش توصیفی-تحلیلی است. جامعه آماری پژوهش را شهروندان ساکن سکونتگاه ­های غیررسمی منطقه 9 شیراز تشکیل می ­دادند. حجم نمونه آماری با استفاده از فرمول کوکران 384 نفر برآورد گردید. ابزار گردآوری داده ­ها پرسشنامه بود که روایی آن به‌صورت روایی صوری و ظاهری و همچنین روایی واگرا و پایایی پرسشنامه با استفاده از آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی بررسی و تائید شد. تجزیه‌وتحلیل داده­ ها و اطلاعات با استفاده نرم‌افزارهای spss و pls انجام پذیرفت.یافته‌ها: یافته­ های حاصل از این پژوهش گویای آن بود که وضعیت کلی زیست ­پذیری محدوده مورد مطالعه در وضعیت نامطلوبی قرار دارد. به‌گونه‌ای که مقدار میانگین تجربی به‌دست‌آمده برای زیست ­پذیری و ابعاد آن کمتر از میانگین حد متوسط عدد3 بود. از بین محلات محدوده موردمطالعه محله سلطان ­آباد دارای وضعیت بهتری نسبت به دیگر محلات مورد مطالعه از نظر زیست ­پذیری شهری داشت. از دیگر یافته­ های پژوهش از بین ابعاد زیست ­پذیری شهری عامل کالبدی با ضریب مسیر 0/418 دارای بیشترین تأثیر است که این امر حاکی از آن است که برای زیست ­پذیری محدوده مورد مطالعه ابتدا این عامل باید تقویت شود. در رتبه بعدی عامل اجتماعی با ضریب مسیر 0/288 قرار دارد. در رتبه سوم هم عامل زیست محیطی با ضریب مسیر 0/284 و در رتبه چهارم بعد اقتصادی با ضریب مسیر 0/196 قرارگرفته است.نتیجه‌گیری:نتایج نشان ­دهنده پایین بودن سطح زیست ­پذیری شهری برای محدوده مورد مطالعه بود که در این مورد مسئولان شهری می ­توانند با به کارگیری و استفاده از نظرات افراد متخصص در عرصه برنامه­ریزی شهری زمینه را برای ارتقای زیست ­پذیری محدوده مورد مطالعه فراهم نمایند.