فرایند تأثیرگذاری مبانی دینی در سیاست پژوهی با رویکرد عقلانی
نویسندگان
1 عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی،تهران ، ایران
doi
10.22034/jsfc.2024.469257.2691چکیده
سیاست پژوهی نوعی پژوهش مسئلهمحور است که با رعایت اقتضائات مواجهه با مسائل چند رشتهای و در بستری کاملاً هنجاری، میکوشد تا پیشنهادهایی را تحت عنوان «سیاست» به سیاستگذاران در مورد مسائل انضمامی جامعه پیشنهاد دهد. در این نوع پژوهش، سیاست پژوهان با رویکردهای متعددی به شناسایی و حل مسائل می پردازند که «رویکرد عقلانی» یکی از رایج ترین آنها است. در این رویکرد تلاش می شود از معادله هایی همچون معادله هزینه - فایده یا هزینه -اثربخشی برای کشف مسائل و پیشنهاد راهحل ها استفاده شود. اما، مسئله اصلی این است که اگر اندیشکدهها و محققین فعال در عرصه سیاست پژوهی جمهوری اسلامی ایران بخواهند از این رویکرد در تحقیقات خود استفاده کنند و از این رهگذر مواردی را به سیاست گذاران پیشنهاد دهند، باید از رویکرد «عقلانیت دینی» که کاملاً همسو با مبانی فکری جمهوری اسلامی بوده و ریشه در مبانی دینی داشته و صرفاً براساس معادله هزینه- فایده مادی تصمیم نمی گیرد، استفاده کنند. عدم توجه به اقتضائات این رویکرد سبب میشود نوعی سیاست گذاری سکولار رخ دهد. این مقاله تلاش دارد جایگاه مبانی دینی در فرایند و مراحل سیاست پژوهی و نوع تاثیرگذاری آنها در این فرایند را نشان دهد.