مشکلات و فرصت‌های پیش‌روی پرورش زنبورعسل در شهرستان فریدونشهر

نویسندگان

1 گروه مدیریت و توسعه کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

2 گروه مدیریت و توسعه کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

3 گروه مدیریت و توسعه کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

doi
10.22048/rdsj.2024.387337.2090
چکیده

امروزه، علیرغم اهمیت انکارناپذیر پرورش زنبورعسل در جوامع مختلف به‌واسطه کارکردهای اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی (نظیر تسهیل گرده‌افشانی گیاهان)، این بخش با مشکلات و فرصت‌های مغفول‌مانده‌ای روبه‌رو است که عملکرد و توسعه آن را با محدودیت مواجه ساختهاست. به همین دلیل، پژوهش حاضر تلاش کرده‌است تا مشکلات و فرصت‌های پیش‌روی پرورش زنبورعسل در شهرستان فریدونشهر را شناسایی و تحلیل کرده و پیشنهادهایی را در راستای توسعه این صنعت ارائه کند. داده‌های مورد استفاده در سال 1401 و با ابزار پرسشنامه محقق‌ساخته جمع‌آوری شد. حجم نمونه مورد مطالعه 140 زنبوردار بود که با روش نمونه‌گیری طبقه‌ای از میان زنبورداران شهرستان فریدونشهر (210 زنبوردار) انتخاب شدند. نتایج حاصل از آمار توصیفی و تحلیل عاملی اکتشافی آشکار کرد که عرضه عسل تقلبی در بازار و مشکلات فرهنگی و اجتماعی نظیر کمبود مکان برای استقرار زنبورستان‌ها و استفاده غیراصولی از مواد شیمیایی در کشاورزی از عمده‌ترین مشکلات پیش‌رو هستند و 67/12 درصد واریانس کل را به خود اختصاص داده‌اند. همچنین، فرصت‌های طبیعی نظیر اقلیم و پوشش گیاهی مناسب شهرستان جهت پرورش زنبورعسل و وجود منابع آبی باکیفیت و فراوان در نزدیکی زنبورستان‌ها با تبیین 70/22 درصد واریانس کل، مهمترین فرصتهای پیش‌روی پرورش زنبورعسل در شهرستان فریدونشهر هستند. در نهایت پیشنهاد شد تا در قالب زنبورداری قراردادی، نهاده‌های مورد نیاز زنبورداران مایل به تولید محصولات ارگانیک تأمین شده و با ملزم نمودن آن‌ها به رعایت استانداردهای لازم، محصولات آن‌ها تحت عنوان ارگانیک فروخته شود تا از فرصت‌های طبیعی مغفول‌مانده این شهرستان به‌نحو شایسته استفاده شود.