بازنمایی خانواده و طبقه مبتنی بر الگوی مصرف: روایتی از دوره پیش از انقلاب در سریال کیمیا

نویسندگان

1 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 دانشگاه آزاد اسلامی

doi
چکیده

خانواده بستری مناسب برای شناخت ارزش‌ها و روند تغییر آنها در طی زمان است، نمونه‌ای خرد از جامعة کلان که به واسطة آن اولویت‌های ارزشی و ترجیحات رفتاری در دوره‌ای خاص، فهم می‌گردد. با این هدف، مقالة حاضر، سبک زندگی خانوادگی به نمایش درآمده در فصل نخست سریال کیمیا را با تمرکز بر الگوی مصرف مورد بررسی قرار می‌دهد تا از این رهگذر، چگونگی بازنمایی ساختار طبقاتی در دوره پیش از انقلاب اسلامی را نشان دهد. یافته‌های این مقاله مبتنی بر نشانه‌شناسی سه‌گانة کاودری- سلبی، بارت و فیسک، عناصر بصری و روایی متن را مورد تحلیل قرار می‌دهد. نتایج حاکی از آن است که در این بازنمایی طبقة متوسط با سه عنصر «مذهب»، «سنت» و «فرهنگ» پیوند خورده، به این ترتیب از طبقة بالای «فرادست، منفعت‌طلب و قدرتمند» متمایز می‌شود. این بازنمایی، «ارزش‌های ایدئولوژیک» را به نفع «ارزش‌های اقتصادی» برجسته می‌نماید و پیشگامی طبقة متوسط را در جنبش مردمی، موجه می‌سازد.