فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: شاخص‌‌های اجتماعی مسکن مناسب‌‌ترین ابزار اندازه‌‌گیری پیشرفت و تحقق هدف‌‌های کلی مسکن محسوب می‌‌شوند و از طریق این شاخص‌‌ها می‌‌توان کلیه سطوح، از فردی تا جمعی را مورد بررسی و ارزیابی قرار داد. در برنامه‌‌ریزی مسکن باید شرایط جمعیتی - اجتماعی و سکونتگاه‌‌های کشور را درنظر گرفت و همچنین از تأمین خدمات ضروری و جنبی آن نظیر بهداشت، دسترسی به خدمات اجتماعی موردنیاز مردم نباید غفلت کرد. بدون‌‌شک این امر به تعادل فضایی و رسیدن به عدالت اجتماعی کمک خواهد نمود. از این‌‌رو، پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل مؤثر بر نیاز به مسکن با تأکید بر مسائل اجتماعی و جمعیتی در شهر ایلام انجام گرفته است.داده و روش: مقاله حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی – تحلیلی (پیمایشی) می ­باشد. جامعه آماری پژوهش را خانوارهای شهر ایلام تشکیل می ­دهد که تعداد 383 خانوار به عنوان نمونه آماری به روش نمونه ­گیری خوشه­ ای انتخاب شد. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه محقق‌‌ساخته است که روایی آن به شیوه صوری (محتوایی) و پایایی آلفای کرونباخ به میزان 0/841 تایید شد. تجزیه و تحلیل داده‌‌ها از طریق معدلات ساختاری و روش‌ برآورد سرانه مسکونی و تراکم خالص انجام شده است.یافته‌ها: یافته ­ها نشان می­دهد که متغیرهای سن (0/21)، جنسیت (0/30)، بعد خانوار (0/18)، ترکیب خانوار (0/38)، مراحل زندگی (0/18)، گرایش به نوآوری (0/24)، خواستگاه سکونتی (0/22) و مهاجرت (0/19) با نیاز به مسکن شهر ایلام رابطه معناداری دارند. در بررسی همزمان مجموعۀ عوامل، به ­ترتیب متغیرهای ترکیب خانوار (33 درصد)، سن (24درصد)، و خاستگاه سکونتی (21 درصد) بیشترین تأثیرگذاری را در نیاز به مسکن در شهر ایلام داشته­ اند. همچنین، با توجه به بررسی داده‌‌های گردآوری شده و استفاده از مدل کمی سرانه مسکونی و تراکم خالص مشخص شد که زمین موردنیاز برای ده سال آینده شهر ایلام 7/14 هکتار است.نتیجه‌گیری: در نتیجه، برآورد تحولات سنی و جنسی جمعیت، روندهای تشکیل خانوار جدید، جریان‌‌های اقتصادی - اجتماعی و سهم قابل تخصیص درآمد خانوار به هزینه‌‌های مسکن و شرایط حاکم بر روندهای تبدیل یک نیاز بر تقاضای مسکن مؤثر می‌‌باشند، بنابراین، استنباط درست از تأثیرگذاری این مؤلفه‌‌ها، پیش‌‌بینی تقاضا مسکن و تأثیرات این عوامل مهم و تعیین‌‌کننده نباید نادیده گرفته شود.