ارزیابی سطح زیست پذیری در سکونتگاههای غیررسمی (مطالعۀ موردی: محلۀ فلاحت، شهر ارومیه)
نویسندگان
1 کارشناسیارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
2 دانشجوی کارشناسیارشد جغرافیا و دفاع مقدس، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.
3 استاد گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.
4 کارشناسیارشد برنامهریزی شهری، باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
doi
10.22103/JUSG.2021.2053چکیده
تبیین موضوع: سکونتگاههای غیررسمی به دلیل رشد دیمی با مشکلات متعددی روبهرو هستند بهطوریکه از سرانههای پایین خدماتی رنج میبرند و فضایی برای گذران اوقات فراغت ندارند. هدف اصلی این پژوهش ارزیابی ادراک ذهنی افراد از وضعیت تأمین نیازهای زیستی و بهطورکلی سطوح زیستپذیری در محله فلاحت میباشد. این محله به دلیل کمبرخوردار بودن، شرایط زندگی نابسامانی دارد.روش: روش پژوهش ازنظر هدف کاربردی و ازنظر ماهیت توصیفی-تحلیلی میباشد که به دو صورت اسنادی و برداشت میدانی به جمعآوری اطلاعات پرداختهشده است. مؤلفههای زیستپذیری در این پژوهش شامل مؤلفههای اجتماعی، اقتصادی و کالبدی و زیستمحیطی میباشد. جامعه آماری این پژوهش اهالی محله فلاحت میباشد که طبق آمار پایگاه بهداشت در سال 1397، 15000 نفر جمعیت دارد. برای نمونهگیری از فرمول کوکران استفادهشده است که حجم نمونه 374 نفر بهدستآمده بهصورت تصادفی در محدوده پخش گردیده است. تجزیهوتحلیل اطلاعات بهصورت کمی و از طریق روشهای آماری (آزمون t تک نمونهای و فریدمن) انجامگرفته است. روایی پرسشنامه توسط متخصصین و پایایی پرسشنامه از طریق آزمون آلفای کرونباخ با مقدار 0/732 تائید شده است.یافته ها: یافتههای پژوهش نشانگر این است که در بعد اجتماعی سه شاخص ملاحظات و مراقبتهای پزشکی و بهداشتی، امنیت فردی و اجتماعی و مشارکت و همبستگی، در بعد اقتصادی شاخص کالاهای مصرفی و در بعد کالبدی و زیستمحیطی نیز شاخصهای امکانات و خدمات زیربنایی، آلودگی و بهداشت محیطی، چشمانداز، فضای سبز و بایر دارای سطح متوسطی هستند. همچنین ابعاد اجتماعی، اقتصادی و کالبدی و زیست محیطی دارای رتبهبندی یکسانی میباشند.نتایج: نتایج پژوهش نشانگر این است که وضعیت زیستپذیری محله فلاحت ارومیه طبق سه بعد اجتماعی، اقتصادی و کالبدی و زیستمحیطی در سطح متوسطی قرار دارد که این موضوع نیازمند اتخاذ راهکارهای توانمندسازی میباشد.