توسعه یک سامانه بینایی ماشین برای بررسی سرخ کردن قارچ به روش عمیق و هوای داغ

نویسندگان

1 گروه مهندسی ماشینهای کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

2 گروه مهندسی ماشینهای کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

3 گروه مهندسی ماشینهای کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

4 گروه مهندسی ماشینهای کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

doi
10.22059/ijbse.2025.398160.665599
چکیده

با توجه به محبوبیت غذاهای سرخ شده در میان مردم، این نوع غذاها جزء پرمصرف‌ترین نوع غذاها محسوب می‌شوند. پس از سرخ‌کردن محصولات غذایی، برخی تغییرات با توجه به نوع سرخ شدن بر روی محصولات نمایان می‌شود. این تحقیق به معرفی یک روش نوآورانه برای کمی‌سازی کیفیت سرخ شدن قارچ‌ها می‌پردازد. در این پژوهش از بینایی‌ماشین، به منظور ارزیابی غیرمخرب دو روش سرخ‌کردن عمیق و سرخ‌کردن با هوای داغ برای بررسی قارچ استفاده شده است. برای سرخ‌کردن قارچ‌ها، سه سطح دما و زمان، با چهار تکرار در هر سطح، در نظر گرفته شد. پس از سرخ شدن قارچ‌ها به روش مورد نظر، نمونه‌ها در سامانه بینایی‌ماشین قرار گرفته‌ و میزان چروکیدگی، رنگ و بافت حاصل از سرخ شدن بررسی گردید. با استفاده از پردازش تصویر و شناسایی نواحی رنگی قهوه‌ای و زرد، درصد سرخ شدن به شکل کمی (عددی) محاسبه می‌شوند. در نهایت به تحلیل بهتر تغییرات کیفی در محصولات غذایی کمک می‌کند. بررسی برخی از روش‌های سرخ‌کردن محصولات غذایی می‌تواند اطلاعات کاربردی را در اختیار مصرف کنندگان قرار دهد. داده‌ها پس از اعمال پردازش‌های لازم برای بینایی‌ماشین، تحلیل شدند. با استفاده از تحلیل مولفه‌های اصلی  PCA))، دو مولفه اصلی PC-1 و PC-2 به ترتیب 99.89% و 0.11% از واریانس داده‌ها را توضیح دادند. علاوه بر این، تکنیک‌های تحلیل تفکیک خطی LDA) ) و تحلیل ماشین بردار پشتیبان  SVM)) به دقت 100%  دست یافتند. برای ارزیابی توانایی کلاس‌بندی تصاویر با در نظر گرفتن میزان چروکیدگی و رنگ‌، از شاخص‌های آماری نظیر صحت، نرخ بازیابی و امتیاز F1 استفاده شد. در این ارزیابی میزان صحت، نرخ بازیابی و امتیاز F1 برای کلاس‌بندی روش‌های سرخ‌کردن قارچ 100% بوده است. این نتاج نشان‌دهنده توانایی بالای کلاس‌بندی روش‌های سرخ‌کردن عمیق و هوای داغ در محصول قارچ‌ می‌باشد.