بررسی حذف تولوئن از فاضلاب صنایع نساجی با استفاده از فرآیند تلفیقی فنتون و امواج فراصوت مبتنی بر اکسیداسیون پیشرفته

نویسندگان

1 گروه رزین‌ها و افزودنی‌ها، پژوهشگاه رنگ، تهران، ایران

2 گروه پژوهش‌های زیست‌محیطی، پژوهشگاه رنگ، تهران، ایران

3 گروه رزین‌ها و افزودنی‌ها، پژوهشگاه رنگ، تهران، ایران

4 گروه رزین‌ها و افزودنی‌ها، پژوهشگاه رنگ، تهران، ایران

doi
10.22075/chem.2025.38598.2382
چکیده

فاضلاب تولیدی نساجی حاوی حلال‌های خطرناکی مانند متیل ایزوبوتیل کتون، متانول، متیل اتیل کتون، زایلن و تولوئن است. این ترکیبات آلی فرار خطرناک، مانند تولوئن، خطرات قابل توجهی را برای سلامت انسان و اکوسیستم‌های آبی ایجاد می‌کنند. فرآیندهای اکسیداسیون پیشرفته (AOPs) به دلیل تولید رادیکال‌های هیدروکسیل بسیار واکنش‌پذیر، برای تجزیه آنها امیدوارکننده هستند. هدف از این مطالعه استفاده از AOP ترکیبی فنتون-اولتراسوند برای به حداکثر رساندن حذف تولوئن از پساب نساجی مصنوعی و واقعی بود. تأثیر غلظت H2O2 (50-200 میلی‌گرم در لیتر)، دوز Fe2+ (10-25 میلی‌گرم در لیتر)، غلظت اولیه تولوئن (10-70 میلی‌گرم در لیتر)، pH (3-7) و فرکانس اولتراسونیک (0 یا 35 کیلوهرتز) بر راندمان حذف بیش از 30 دقیقه در دمای 25 درجه سانتیگراد با استفاده از آزمایش‌های دسته‌ای ارزیابی شد. برای اندازه‌گیری مقادیر تولوئن از کروماتوگرافی گازی فضای فوقانی استفاده شد. 100 میلی‌گرم در لیتر H2O2، 10 میلی‌گرم در لیتر Fe2+، 10 میلی‌گرم در لیتر تولوئن و pH برابر با 3 شرایط ایده‌آل بودند. با ترکیب فنتون-اولتراسوند، بالاترین اثربخشی حذف 89.7 درصد بود، در حالی که این میزان برای فنتون به تنهایی 86.2 درصد و برای اولتراسوند به تنهایی 6 درصد بود. به دلیل تداخل آلاینده‌های همراه، از جمله زایلن و بنزن، 72.3 درصد حذف برای فاضلاب نساجی واقعی در این شرایط حاصل شد. برای حذف تولوئن در پساب‌های صنعتی، این روش یکپارچه کارایی و مقرون به صرفه بودن فوق‌العاده‌ای را نشان می‌دهد و گزینه‌ای مقیاس‌پذیر برای تصفیه فاضلاب پالایشگاه‌ها و نساجی‌ها ارائه می‌دهد.