نقش دولت در پیشگیری و جبران خسارات ناشی از فروپاشی یا بحران در بازارهای بورس در چارچوب حقوق ایران و فرانسه

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز

2 دانشگاه خوارزمی

doi
10.22034/ejs.2026.582662.2173
چکیده

زمینه و هدف: بازارهای بورس در اقتصاد معاصر نقشی اساسی در تجهیز منابع، هدایت سرمایه و تقویت رشد اقتصادی ایفا می‌کنند. هدف این پژوهش، تبیین حدود نقش دولت در پیشگیری از بحران و جبران خسارات ناشی از فروپاشی بازار سرمایه در چارچوب حقوق ایران و فرانسه و بررسی این پرسش است که آیا دولت ضامن مطلق زیان‌هاست یا صرفاً وظیفه نظارتی دارد. مواد و روش ‌ ها: این تحقیق از نوع نظری بوده و ‌روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی می‏باشد. ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانت ‌ داری رعایت شده است. یافته ‌ ها: یافته‌ها نشان می‌دهد که در هر دو نظام، اصل بر عدم تضمین دولتی زیان‌های ناشی از ریسک طبیعی بازار است و مسئولیت دولت تنها در صورت احراز تقصیر در نظارت، قانون‌گذاری یا مداخله زیان‌بار قابل تصور است. با این حال، در فرانسه به دلیل استقلال بیشتر نهاد ناظر و چارچوب منسجم مسئولیت اداری، مرز میان ریسک بازار و تقصیر حاکمیتی روشن‌تر ترسیم شده است، در حالی که در ایران ابهام قانونی و نفوذ دولت در سیاست‌گذاری اقتصادی، این مرز را تضعیف کرده است. نتیجه : نتیجه پژوهش آن است که تقویت نهاد ناظر مستقل، اصلاح قواعد مسئولیت دولت و طراحی سازوکارهای جبران خسارت با منشأ غیر دولتی، می‌تواند به تعادل میان حمایت از سرمایه‌گذاران و حفظ ماهیت ریسک‌پذیر بازار سرمایه بینجامد.