اصول حاکم بر قضایی شدن سیاست و رویکردهای آن در حقوق ایران

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی تهران

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3 دانشگاه ارومیه

doi
10.22034/ejs.2024.434078.1654
چکیده

زمینه و هدف : اهمیت عدالت در جامعه، جایگاه امر قضا و سازمان آن در ساختار حکومت همواره مورد بحث­ های حقوقی و سیاسی مختلف بوده است. قوه قضائیه به ­عنوان پشتیبان اصلی حقوق فردی، جایگاه قابل توجهی در تحقق عدالت و صدور احکام عادلانه و منصفانه و مبتنی­بر قانون دارد. هدف مقاله حاضر بررسی اصول حاکم بر قضایی شدن سیاست و رویکردهای آن در حقوق ایران است. مواد و روش‌ها: مقاله حاضر نظری و از توصیفی تحلیلی استفاده شده است. مواد و داده‌ها نیز کیفی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌ شده است. ملاحظات اخلاقی : در این مقاله، اصالت متن، صداقت و امانت‌داری رعایت شده است. یافته‌ها : قضایی شدن سیاست، استفاده از ابزارهای قضایی و مراجع قضایی برای پرداختن به مشکلات و معضلات سیاسی است. در حل و فصل معضلات سیاسی اهمیت وجود قوه قضائیه‌ای که از هر جهت عاری از هر گونه ضعف و فساد باشد بر هیچ­کس پوشیده نیست. یکی از جلوه‌های قضایی شدن سیاست را می‌توان در بخشنامه ریاست محترم قوه قضائیه دربارة «لزوم اجرای عدالت و رسیدگی منصفانه به اتهامات مرتکبان جرم سیاسی»، جهت اجرای قانون جرم سیاسی مصوب ۲۹ فروردین ۹۵ دید، علاوه­بر این در قانون اساسی نیز می‌توان جلوه‌هایی از قضایی شدن سیاست را به‌خوبی یافت. نتیجه ‌: قضایی شدن سیاست اصولی چون برائت، مجازات قانونی، محاکمه عادلانه، منع شکنجه، حفظ حیثیت محکومین و غیره که ضمانت کننده حقوق و آزادی­ های اساسی مردم است را مورد حمایت قرار می‌دهد.