ارزیابی فنی و اقتصادی سه روش برداشت لوبیای قرمز در استان مرکزی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی/ موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی/ سازمان تحقیقات ،آموزش و ترویج کشاورزی

2 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی- ارک- ایران

3 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

4 عضو هیات علمی موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی - سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی- کرج -ایران

doi
10.22059/ijbse.2024.370418.665533
چکیده

لوبیا (Phaseolus vulgaris) یکی از حبوبات می‌باشد که مصرف‌ زیادی در جهان دارد و حدود 50 درصد آن مستقیماً به مصرف انسان می‌رسد. در حال حاضر برداشت این محصول با دست و هزینه‌های کارگری بالا انجام می‌شود و تا رسیدن رطوبت دانه‌ها به 12 درصد، در سطح مزرعه باقی مانده و سپس در خرمنگاه خرمن‌کوبی می‌شود. در این تحقیق، روش‌های مختلف برداشت لوبیای قرمز در منطقه استان مرکزی (شهرستان خمین)، ازنظر فنی و اقتصادی مورد ارزیابی قرار گرفت. تیمارها شامل: استفاده از ماشین بردارنده محصول (پیک آپ)، ماشین ریشه‌زن، ماشین برداشت مرسوم (استفاده از چرخ‌وفلک و شانه برش شانه‌ای) و روش دستی در قالب طرح بلوک‌‌های کامل تصادفی و در سه تکرار بود. نتایج تحقیق نشان داد استفاده از ماشین بردارنده محصول برای برداشت لوبیای خشک از کارایی لازم برخوردار نیست. بین سایر تیمارها ازنظر ظرفیت و بازده مزرعه‌ای و تلفات برداشت، در سطح 5% اختلاف معنی‌داری مشاهده شد و بر اساس آزمون چند دامنه‌ای دانکن، در ماشین ریشه‌زن، ماشین برداشت مرسوم و روش دستی به ترتیب ظرفیت نظری 63/. ، 37/0 و 15/0 هکتار بر ساعت، ظرفیت مؤثر مزرعه‌ای 56/0 ، 28/0 و 11/0 هکتار بر ساعت، بازده مزرعه‌ای 95/87، 59/76 و 01/76 درصد و تلفات برداشت 48/1، 35/3 و 07/7 درصد (بر اساس وزن‌تر) بود که ماشین ریشه زن دارای ظرفیت و بازده مزرعه‌ای بالاتر و تلفات برداشت کمتری بود. ازنظر اقتصادی بین روش‌ها، اختلاف  معنی‌داری در سطح 5% وجود نداشت و نسبت سود به.هزینه به ترتیب 48/2، 61/2 و 26/2 بود. با توجه به این نتایج، ازنظر فنی و اقتصادی استفاده از ماشین ریشه‌زن قابل توصیه است.