اثر فرآوری پلاسمای سرد اتمسفری بر ویژگی‌های میکروبی و ارگانولپتیکی خرمای مضافتی

نویسندگان

1 بخش مهندسی بیوسیستم، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

2 بخش فیزیک، دانشکده فیزیک، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

3 بخش مهندسی بیوسیستم، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

4 بخش مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

5 دانشیار گروه لیزر، پژوهشگاه علوم و تکنولوژی پیشرفته و علوم محیطی، دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، کرمان، ایران

doi
10.22059/ijbse.2023.349229.665499
چکیده

آلودگی میکروبی میوه خرما، به عنوان یکی از محصولات کشاورزی مهم و استراتژیک ایران، از عوامل مهم ضایعات این محصول به شمار می­رود. لذا در این پژوهش تاثیر پلاسمای سرد به عنوان یکی از فناوری­های نوین بر حفظ کیفیت و ماندگاری خرمای مضافتی با استفاده از دستگاه تخلیه قوس چرخشی لغزان، برای دو متغیر مدت زمان اعمال پلاسمادهی در 5 سطح (30، 60، 120، 180 و 240 ثانیه)، با هدف رسیدن به زمان بهینه و گاز­های مختلف در 3 سطح (هوا، آرگون و اکسیژن)، با هدف مشخص نمودن بهترین نوع گاز، بررسی شد و سپس ارزیابی بار میکروبی با روش شمارش میکروبی در روزهای صفر، 3، 6 و 9 پس از تیمار پلاسما انجام گرفت. ارزیابی حسی نمونه‌های خرما نیز پس از گذشت 9 روز از اعمال تیمار پلاسما با روش هدونیک 5 نقطه­ای انجام گرفت. نتایج آنالیز میکروبی کاهش 48/0 سیکل لگاریتمی باکتری‌های مزوفیل هوازی در نمونه پلاسمادهی شده با هوا و همچنین کاهش 35/0 سیکل لگاریتمی باکتری‌های مزوفیل هوازی در نمونه پلاسمادهی شده با گاز اکسیژن در مقایسه با نمونه کنترل را نشان داد. اعمال پلاسما با تخلیه قوسی موجب کاهش معنی­دار بار میکروبی شد، به طوری­که گاز­های هوا و اکسیژن با مدت زمان اعمال پلاسمای 240 ثانیه بیشترین تاثیر را در کاهش شمارش­کلی باکتری­های مزوفیل هوازی داشتند. همچنین زمان نگهداری نیز اثر معنی­داری بر بار میکروبی داشت و شمارش کلی باکتری­های مزوفیل هوازی در روز آخر به صورت معنی­داری (p<0.05) بیشتر از روز­های دیگر بود. همچنین ارزیابی حسی تفاوت معنی‌داری بین مشخصه‌های حسی نمونه‌های تیمار شده با پلاسما و نمونه شاهد نشان داد. بر اساس امتیازدهی ارزیاب‌ها، نمونه‌های پلاسمادهی شده با هوا در مشخصه‌های عطر و طعم، بافت، رنگ و پذیرش کلی به ترتیب دارای 59، 45، 8 و 39 درصد امتیاز بیشتر نسبت به نمونه کنترل بودند که این موضوع بیانگر موثر بودن روش پلاسمادهی در حفظ کیفیت خرمای مضافتی می‌باشد.