جستاری در سنجش توسعه یافتگی نواحی شهر شیراز
نویسندگان
1 دانشگاه علم و صنعت ایران
2 دانشگاه علم و صنعت ایران
doi
چکیده
سنجش وضعیت توزیع امکانات شهری برای بسترسازی تعادل در مناسبات مختلف شهری حائز اهمیتی اساسی است. مسئله ای که شاکله اصلی این پژوهش را تشکیل میدهد «چگونگی توزیع خدمات و امکانات شهری در گستره ی کلان شهر شیراز» است. جهت پرداختن به این مسئله، در مقام گردآوری دادهها از روشهای مختلف اسنادی، کتابخانهای و نیز میدانی استفاده شده و در مقام تحلیل و داوری دادهها از روش تحلیل عاملی و نیز تاکسونومی عددی بهره گیری شده است. با بهره گیری از این روشها، ابتدا 60شاخص که 35مورد از آنها به وسیله پرسشنامه سنجیده شده اند و 25مورد نیز به وسیله اطلاعات اسنادی و مراجعه به دستگاههای دولتی مختلف شهر شیراز گردآوری شدهاند، بررسی شده و سپس با استفاده از تحلیل عاملی دادهها، در مجموع 15عامل یا شاخص پنهان، استخراج شده است. یافتههای تحلیل تاکسونومی در این پژوهش نشانگر آن است که بافت تاریخی- فرهنگی و ناحیههای حاشیه ای جنوب، شرق و شمال شرقی شیراز دارای سطح پایینی از توسعه یافتگی هستند و بین نواحی مختلف شهر اختلاف زیادی به لحاظ توسعه یافتگی وجود دارد. طبق یافتههای این پژوهش، توجه به سه عامل میتواند تا حد زیادی این اختلاف توسعه یافتگی را کاهش دهد که این عوامل سه گانه به ترتیب عبارتند از: عامل اول، شعاع دسترسی به دستگاههای زیربنایی در زمینه ورزش و سلامتی (مانند درمانگاه و بیمارستان) و اقتصاد (مانند بانک). عامل دوم، مؤلفههای رفاه خانواده مانند درآمد، اشتغال و توانمندسازی خانوادههای برخوردار از کمک نهادهای حمایتی و عامل سوم، توجه به کیفیت زیرساختهای شهری مانند آسفالت و آب.