تولید فیتونیوزوم به عنوان سیستم لیپیدی جدید برای ریزپوشانی عصاره ساقه انگور

نویسندگان

1 دانشیار، گروه فارماسیوتیکس، مرکز تحقیقات علوم کاربردی دارویی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری علوم و صنایع غذایی- پژوهشکده انگور و کشمش- همدان- ایران

3 استاد، گروه علوم و صنایع غذایی دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، ایران

4 استادیار، گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

5 دانشیار، گروه مهندسی باغبانی و فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران

doi
10.22059/ijbse.2019.291096.665236
چکیده

عصاره­های گیاهی حاوی مواد غذا- دارو و ترکیبات فنلی بوده اما پایداری پایین و جذب اندکی دارند. نیوزوم­ها از سورفاکتانت­های غیریونی تشکیل شده و دارای پایداری شیمیایی و دسترسی زیستی و جذب سلولی بالاتر در بین بقیه حامل­های لیپیدی می­باشند. در این پژوهش به تولید و شناسایی خصوصیات فیتونیوزوم­های حاوی عصاره ساقه انگور به روش هیدراسیون لایه نازک با کمی اصلاح، پرداخته شده است. از روش سطح پاسخ و طرح باکس-بنکن با سه متغیر مستقل در سه سطح برای بهینه سازی تولید نیوزوم­ها و بررسی سه متغیر وابسته، استفاده شد. تعادل آب­دوستی- چربی­دوستی(HLB)  در محدوده 10-6، نسبت فیتواسترول به سورفاکتانت­ها بین 10 تا 20 درصد و مقدار عصاره به میزان 5 میلی­گرم تا 15 میلی­گرم، به عنوان متغییرهای فرمولاسیون انتخاب شدند. بر اساس یافته­های تحقیق، غلظت عصاره مهمترین پارامتر موثر بر درصد ریزپوشانی و شاخص پراکندگی بوده و HLB مهمترین فاکتور در اندازه ذرات می­باشد. فرمولاسیون بهینه فیتونیوزوم اندازه ذرات 173 نانومتر، کارایی درون پوشانی 72 درصد و شاخص پراکندگی 32/0 را نشان داد. قبل از درون­پوشانی، ساقه­های انگور خشک­شده به روش استخراج سبز عصاره­گیری شده و ترکیبات مهم پلی­فنولی آن توسط دستگاه LC-MS/MS شناسایی شد. نتایج نشان داد که، فیتونیوزوم می­تواند به عنوان نانوحاملی جدید و ارزان قیمت برای انکپسولاسیون ترکیبات زیست فعال در صنعت غذا مورد استفاده قرار بکیرد.