اثر شخصیت پویا و رفتارهای والدینی مرتبط با شغل بر مشکلات تصمیمگیری شغلی
نویسندگان
1 گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
2 گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
3 گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
4 گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
doi
10.22034/jer.2024.2040701.1186چکیده
مقدمه: شرایط غیرقابلپیشبینی و متلاطم بازار کار و افزایش نرخ بیکاری، دانشجویان را تحتفشار زیادی از نظر تصمیمگیری شغلی قرار داده است. بهترین عامل برای مقابله با این مشکلات، تکیه بر منابع شخصی است؛ بنابراین، هدف این پژوهش بررسی تأثیر شخصیت فعال و رفتارهای مرتبط با شغل والدین بر مشکلات تصمیمگیری شغلی با نقشهای میانجی خودکارآمدی تصمیمگیری شغلی و انطباقپذیری شغلی بود. شناخت جامع این عوامل، زمینه را برای طراحی و توسعۀ راهکارهای مؤثر بهمنظور تسهیل فرآیند تصمیمگیری شغلی دانشجویان فراهم میسازد. چنین راهکارهایی نهتنها انتخابهای آگاهانهتر را ممکن میکنند، بلکه با ارائۀ ابزارها و بینش لازم، بستری برای دستیابی به موفقیتهای حرفهای با اعتمادبهنفس بالاتر ایجاد مینمایند. روششناسی: این پژوهش با رویکرد کمّی و بر اساس طرح توصیفی-همبستگی انجام شد. جامعۀ آماری پژوهش شامل کلیه دانشجویان مقاطع مختلف دانشگاه یزد در سال تحصیلی ۱۴۰۲–۱۴۰۳ بودند که از میان آنها، تعداد ۳۶۰ نفر به روش نمونهگیری در دسترس بهعنوان نمونه انتخاب شدند. در نهایت، تعداد ۳۱۰ پرسشنامه تکمیل شده جمعآوری گردید. ابزار گردآوری دادهها، پرسشنامهای استاندارد مبتنی بر مقیاس پنجدرجهای لیکرت بود. جهت سنجش روایی، از روایی محتوا و روایی واگرا استفاده شد و پایایی نیز با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی مورد بررسی قرار گرفت که همگی در حد مطلوب تأیید شدند. تجزیهوتحلیل دادهها در دو بخش آمار توصیفی و استنباطی و با استفاده از نرمافزارهای SPSS و AMOS انجام پذیرفت. یافتهها: نتایج نشان داد که خودکارآمدی تصمیمگیری شغلی و انطباقپذیری شغلی بهطور معناداری، مشکلات تصمیمگیری شغلی را پیشبینی میکنند. براساس نتایج پژوهش هیچ ارتباطی بین رفتارهای مرتبط با شغل والدین و شخصیت فعال با مشکلات تصمیمگیری شغلی و رفتارهای مرتبط با شغل والدین با انطباقپذیری شغلی پیدا نشد. علاوه براین، نتایج نشان داد که بین شخصیت فعال با انطباقپذیری شغلی؛ شخصیت فعال و رفتارهای مرتبط با شغل والدین با خودکارآمدی تصمیمگیری شغلی همبستگی معناداری وجود دارد. نتیجهگیری/ دستاوردها: این مطالعه نشان میدهد که شخصیت فعال و حمایت والدین دو عامل کلیدی در بهبود خودکارآمدی و تصمیمگیری شغلی دانشجویان هستند. افراد با شخصیت فعال، در مواجهه با چالشهای شغلی مقاومت و سازگاری بیشتری نشان میدهند. از سوی دیگر، حمایت والدین بر سازگاری شغلی و انگیزه درونی افراد تأثیر مستقیم دارد و آنها را برای تصمیمگیریهای بهتر و پاسخگویی به چالشهای شغلی آماده میکند. در نتیجه، تقویت این عوامل منجر به کاهش مشکلات در فرآیند انتخاب شغل میشود.