مقایسۀ قابلیت گزینش پذیری سنتز اتیلن گلیکول و زیست مولکول گلیسرآلدهید از طریق واکنش فورموس در حلال آب و متانول

نویسندگان

1 گروه شیمی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران

2 گروه شیمی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران

3 گروه شیمی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران

4 گروه شیمی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران

5 گروه شیمی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران

doi
10.22075/chem.2021.22337.1942
چکیده

در مقاله حاضر، ابتدا واکنش فورموس برای تولید پُلی‌اُل‌ها در حلال متانول و در حضور کاتالیست معدنی آروزیل ( فیوم سیلیکا) مورد بررسی قرار گرفته است. مکانیسم واکنش فورموس در واقع همان تراکم آلدولی است که در محیط‌ قلیایی انجام می‌پذیرد و وجود کاتالیزور ناهمگن آن را تسریع می‌نماید. محصولات مشاهده شده در محیط واکنش، اتیلن گلیکول و گلیسرآلدهید می‌باشند. نهایتاً گزینش پذیری سنتز این دو محصول پُلی‌اُلی با دو محصول متناظر سنتز شده از طریق واکنش فورموس در حلال آب مورد مقایسه و ارزیابی قرار گرفت. مطالعۀ حاضر نشان می‌دهد که در حضور کاتالیزور فیوم سیلیکا در حلال آب، با افزایش pH از 6/7 تا 3/9 میزان تولید اتیلن گلیکول کاهش می‌یابد، درحالیکه تبدیل اتیلن گلیکول به گلیسرآلدهید افزایش می‌یابد. در نتیجه مقدار اتیلن گلیکول موجود در مخلوط واکنش در pH های قلیایی، در مقایسه با pH های خنثی کاهش می‌یابد، ولی در مقابل، گزینش پذیری واکنش نسبت به تولید گلیسرآلدهید افزایش می‌یابد. تغییر حلال از آب به متانول نیز باعث کاهش تولید محصول می‌گردد. بنابراین، این امر نشان دهندۀ گزینش پذیری پایین محیط متانولی در مقایسه با محیط آبی نسبت به تولید دو محصول 1،2-اتان دی اُل و 2،3-دی هیدروکسی پروپانال است.