رفتارهای ضدّ رقابتی شرکت‏های نفتی خارجی در مرحلۀ مناقصات قراردادهای آی.پی.سی و ضمانت ‏اجراهای قواعد رقابت در قبال آن

نویسندگان

1 عضو هیئت‏ علمی پژوهشگاه ‏صنعت ‏نفت، استادیار مدعو دانشکدۀ ‏حقوق دانشگاه شهید بهشتی، مشاور حقوقی وزیر نفت، و عضو سابق هیئت ‏مدیرۀ شرکت ‏ملی ‏نفت ‏ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق نفت ‏و گاز دانشگاه شهید بهشتی

doi
10.22059/jrels.2019.269319.239
چکیده

حضور شرکت‏‏های نفتی خارجی در مناقصات قراردادهای آی.پی.سی. موضوع تصویب‏نامۀ‏ «شرایط عمومی، ساختار و الگوی قراردادهای بالادستی نفت‏وگاز»، منوط به عقد قرارداد مشارکت با شرکت‏های اکتشاف‏ و تولید ایرانی دارای صلاحیت است. با وجود این، برگزیدن شریک ایرانی توسط شرکت‏‏های ‏خارجی مشمول ضابطه‏ای رقابتی نیست. از سوی ‏دیگر، با توجه به ناتوانی فنی و مالی شرکت‏های ‏ایرانی برای ورود مستقل به پروژه‏های بزرگ نفتی موضوع تصویب‏نامه، در وضعیت فعلی، شرکت‏‏های‏ ایرانی در عمل جز از مجرای مشارکت با شرکت‏‏های خارجی، راهی برای ورود به مناقصات این‏گونه پروژه‏ها ندارند. در این ‏میان، به‏سبب تحریم‏های جاری، از تعداد شرکت‏‏های ‏خارجی علاقه­مند به حضور در مناقصات میادین نفتی ایران کاسته‏ شده و بیم سوءاستفاده از موقعیت مسلط یا تبانی آنها در روند مناقصات دوچندان است. مقالۀ پیش رو، بر آن است تا با رویکردی تحلیلی، رفتارهای ضدّ رقابتی شرکت‏‏های‏ خارجی را در قبال شرکت‏های ‏ایرانی (در مرحلۀ تشکیل مشارکت برای ورود به مناقصات) و شرکت ‏ملی ‏نفت ‏ایران (در جریان ورود به مناقصات) بررسی نموده و ضمانت ‏اجراهای قواعد رقابت را در قبال این‏ رفتارها تبیین کند.