تحلیلی بر آسیب‌پذیری نظام‌ بهره‌برداری خانوادگی روستایی در استان کرمانشاه؛ مطالعة موردی: گندمکاران

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی و دانشیار پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه

2 دانشجوی دکترای توسعه کشاورزی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه

doi
10.22048/rdsj.2014.8588
چکیده

نظام‌های بهره‌برداری خانوادگی، یکی از رایج‌ترین نظام‌های بهره‌برداری از زمین در استان کرمانشاه است. بررسی‌ها نشان می‌دهد پژوهش‌های اندکی در رابطه با سنجش آسیب‌پذیری این نظام در استان کرمانشاه صورت گرفته است، درحالی‌که  سنجش آسیب‌پذیری می‌تواند راهنمای خوبی برای برنامه‌ر‌یزان و سیاستمدارن در تدوین برنامه‌ها، تخصیص منابع در سطح‌های مختلف و افزایش آگاهی‌های عمومی از ریسک‌ها باشد. ازاین‌رو، در پژوهش حاضر سعی شده با استفاده از روش توصیفی- پیمایشی و فرمول فلدبروگ و وون برون به سنجش آسیب‌پذیری نظام بهره‌برداری خانوادگی در بُعدهای اقتصادی، اجتماعی و محیطی پرداخته شود. جامعة آماری پژوهش کشاورزان گندم‌کار استان کرمانشاه بودند که برای انتخاب آن‌ها از روش نمونه‌گیری سه مرحله‌ای بهره گرفته شد (247n=). سنجش متغیرهای پژوهش در قالب طیف پنج‌قسمتی لیکرت نشان داد، میانگین توانایی مقابلة مشارکت‌کنندگان در پژوهش، بسیار کمتر از میانگین رویارویی آن‌ها با مشکلات اقتصادی، اجتماعی و محیطی مطرح‌شده است. علاوه بر این، نتیجه‌های محاسبه‌های آسیب‌پذیری با استفاده از فرمول فلدبروگ و وون‌برون نشان داد، نظام‌های بهره‌برداری خانوادگی به ترتیب دارای بیشترین سطح آسیب‌پذیری در بعدهای محیطی (میانگین 25/3)، اقتصادی (میانگین20/3) و اجتماعی (میانگین 11/3) است.