پاسخگویی اجتماعی در نظام سلامت: راهکارهای عملی برای تحول آموزش پزشکی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشیار برنامه ریزی آموزشی، مرکز تحقیقات آموزش علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.48305/him.2025.45824.1354
چکیده

پاسخگویی اجتماعی در نظام سلامت به عنوان تعهد نهادهای آموزشی به رفع نیازهای واقعی جامعه، امروزه به یکی از ارکان اساسی تحول در آموزش پزشکی تبدیل شده است. گزینه های سیاستی پیشنهادی در این خصوص، بر مبنای تجربیات ۱۵ عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان که چالش‌ها و راهکارهای عملیاتی برای نهادینه کردن این مفهوم را بیان کرده اند تدوین شده است. یافته‌های مطالعه کیفی نشان داد نظام فعلی آموزش پزشکی با موانع متعددی از جمله ساختارهای سنتی مدیریتی، کمبود مشوق‌های موثر برای اساتید، ضعف در مشارکت واقعی جامعه و عدم انسجام برنامه‌های درسی مواجه است. راهکارهای پیشنهادی در خصوص ارتقای پاسخگویی اجتماعی در نظام آموزش علوم پزشکی در چهار محور اصلی دسته‌بندی می‌شوند: نخست، توانمندسازی اساتید به عنوان الگوهای اجتماعی از طریق بازنگری نظام ارتقاء و ایجاد مشوق‌های عینی. دوم، طراحی سیستم یکپارچه مدیریت پاسخگویی اجتماعی با تشکیل کمیته‌های تخصصی و تدوین سند راهبردی. سوم، بازمهندسی برنامه‌های درسی با تاکید بر مهارت‌های ارتباطی و مسئولیت‌پذیری اجتماعی و چهارم، توسعه مشارکت‌های بین‌بخشی با صنعت و سازمان‌های جامعه‌محور. اجرای موفق این راهکارها مستلزم توجه به چالش‌هایی از جمله مقاومت در برابر تغییر، محدودیت‌های بودجه‌ای، تفاوت نگرش‌های نسلی در اساتید و نیاز به زمان برای ایجاد اعتماد اجتماعی است. این مطالعه با تبیین راهکارهای عملیاتی، بر ضرورت اقدام تدریجی و همه‌جانبه تاکید دارد که می‌تواند دانشگاه‌های علوم پزشکی را در تحقق رسالت اجتماعی خود یاری رساند.