امکانسنجی ایجاد خوشه کسبوکارهای فراوری زیتون در استان کرمانشاه
نویسندگان
1 گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
2 گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
3 گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22034/jer.2023.1983409.1018چکیده
تنوع اقلیمی و غنیبودن خاک و آب، قابلیت زمین برای کشت محصولات باغی و اقتصادیبودن تولیدات باغی، استان کرمانشاه را به یکی از مناطق مستعد تولید محصولات باغی تبدیل کرده است که کشت و فراوری زیتون در مناطق گرمسیری استان نیز از این قاعده مستثنی نیست. در این راستا، شناسایی و توسعه خوشههای کشاورزی (باغی) یکی از راهکارهایی است که در کشورهای پیشرفته، برای توسعه کشاورزی اتخاذ میکنند. هدف از این تحقیق، امکانسنجی ایجاد خوشه کسبوکارهای فراوری زیتون در استان کرمانشاه بود. طرح تحقیق حاضر، از نوع آمیخته (متوالی - تبیینی) بود که با بهرهگیری از روشهای تحقیق بررسی اسنادی و مطالعه چند موردی انجام شد. جامعۀ موردمطالعه شامل کارشناسان باغبانی و صنایع تبدیلی سازمان جهاد کشاورزی، کارشناسان شرکت شهرکهای صنعتی، باغداران و مالکان فراوری زیتون بودند که با استفاده از تکنیک گلولهبرفی انتخاب شدند. انتخاب نمونهها تا زمان رسیدن به اشباع داده ادامه یافت. این پژوهش، با مبنا قراردادن مشخصههای امکانسنجی خوشه، یعنی تمرکز جغرافیایی، همکاری و رقابت بین کسبوکارها، مزیت و چالشهای مشترک، به امکانسنجی خوشه فراوری زیتون در استان کرمانشاه پرداخت. نتایج پژوهش نشان داد که تمرکز جغرافیایی فراوری زیتون در شهرستان دالاهو بود. همچنین، نتایج گویای آن بود که کسبوکارهای تولید و فراوری زیتون با همدیگر همکاری و رقابت داشتند و دارای مزیت و چالشهای مشترکی بودند. نتایج این پژوهش میتواند مورداستفاده اداره شرکت شهرکهای صنعتی و سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه قرار گیرد.