آنالیز فضایی عوامل مؤثر بر سرطان کولورکتال با استفاده از مدل رگرسیون وزنی جغرافیایی در ایران

نویسندگان
doi
چکیده

مقدمه و اهداف: الگوی رخداد بیماری ها در جمعیت های مختلف متفاوت است. با توجه به این که سامانه اطلاعات جغرافیایی می تواند تأثیر مکان را بر رخداد و چگونگی توزیع بیماری بسنجد، مطالعه ای به منظور آنالیز فضایی سرطان کولورکتال و برخی عوامل خطر آن در ایران با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی انجام شد. روش کار: این مطالعه توصیفی- تحلیلی با رویکرد آنالیز فضایی بوده است. داده های این مطالعه شامل«رخداد سرطان کولورکتال» به عنوان متغیر وابسته و سه متغیر «فعالیت جسمی»، «نمایه توده بدنی» و «سیگار کشیدن» به عنوان متغیرهای مستقل بودند که توسط اداره سرطان مرکز مدیریت بیماری های غیر واگیر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و نظام مراقبت عوامل خطر بیماری های غیر واگیر به تفکیک استان و جنس در سال 1388(آخرین گزارش) ثبت شده است. داده ها با استفاده از نرم افزار ArcGIS نسخه 10.3 و مدل آماری رگرسیون وزنی جغرافیایی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته ها: ارتباط فضایی بیماری با متغیرهای فعالیت بدنی، نمایه توده بدنی و سیگار کشیدن با استفاده از مدل رگرسیون وزنی جغرافیایی مورد تأیید قرار گرفت؛ که بر این اساس استان های شمالی و مرکزی نسبت به سایر مناطق کشور بیش ترین خطر ابتلا به سرطان کولورکتال را با توجه به این عوامل خطر داشتند. نتیجه گیری: آنالیزهای فضایی به خوبی می توانند در شناسایی سیمای بیماری و اولویت بندی مکانی عوامل مؤثر بر آن مفید واقع شوند و با برنامه ریزی های راهبردی و اقدام های مداخله ای بیماری را کنترل کرد