فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: چالش‌های زیست محیطی در پارک‌های صنعتی به طور فزاینده‌ای حیاتی شده اند که با دفع نامناسب زباله و کاهش منابع مشخص می‌شود. این مسائل نیازمند راه‌حل‌های نوآورانه برای توسعه صنعتی پایدار است. شبکه‌های هم‌زیستی صنعتی یک رویکرد امیدوارکننده برای رسیدگی به چالش‌های پیچیده زیست محیطی و اقتصادی است. این تحقیق بر ارائه مدل الزامات طراحی شبکه هم‌زیستی صنعتی برای شهرک صنعتی در شهر بابل عراق متمرکز است. روش تحقیق: تحقیق حاضر از نظر هدف توصیفی و از نظر نوع استفاده کاربردی است. جهت جمع­آوری داده­ها و اطلاعات در این پژوهش از مطالعه کیفی فراترکیب استفاده شده است و منابع دانشگاهی منتشر شده بین سال‌های 2016 و 2023 استفاده شده است. پیش از رسم مدل ابتدا باید مولفه­های شناسایی شده توسط روش فراترکیب، غربالگری شده و با شرایط مورد مطالعه تطبیق داده شوند. برای این منظور از روش دلفی استفاده شده است. در این پژوهش، پنل خبرگان دلفی متشکل از 15 نفر شامل 8 نفر از مدیران ارشد شهرک صنعتی بابل (با حداقل 10 سال سابقه)، 4 نفر از اساتید دانشگاه با تخصص مدیریت تولید و زنجیره تأمین، و 3 نفر از مشاوران صنعتی با تجربه در حوزه هم‌زیستی صنعتی است. روش دلفی طی سه مرحله انجام شده است. در نهایت با استفاده از نرم افزار Atlas.ti مدل نهایی برای الزامات مورد تایید خبرگان استفاده شد. یافته‌ها: در این تحقیق، پس از غربال گری مقالات، کتاب‌ها و پایان‌نامه‌های جستحو شده در پایگاه‌های معتبر علمی، در نهایت 46 مقاله انتخاب شدند. با پیروی از رویکرد هفت مرحله‌ای سندلوفسکی و باروسو، 46 الزام طراحی شبکه هم‌زیستی شناسایی شده در پنج بعد فنی، سازمانی، اقتصادی، اجتماعی و نهادی دسته‌بندی شدند. در نهایت 16 الزام به تشخیص خبرگان انتخاب و مدل اطلس برای آنها ترسیم شد. برای اعتبار سنجی مدل از روش آزمون فرضیات مبتنی بر روابط بین متغیرها استفاده شد. نتایج بدست آمده، اعتبار مدل طراحی شده را تایید می‌نماید. نتیجه‌گیری: این تحقیق چارچوبی جامع برای درک و اجرای شبکه‌های هم‌زیستی صنعتی در بابل، عراق ارائه می‌کند .مدل طراحی شده برای شبکه هم‌زیستی صنعتی شامل پنج بعد کلیدی است که در قالب یک ساختار یکپارچه ارائه شده است. این ابعاد شامل بعد سازمانی، اقتصادی، اجتماعی، نهادی و فنی هستند. هر یک از این ابعاد نقش منحصربه فردی در موفقیت شبکه ایفا می‌کنند و در عین حال، از طریق ارتباطات متقابل با یکدیگر تعامل دارند. بعد سازمانی پایه‌ای ترین مؤلفه برای ایجاد همکاری بین اعضای شبکه است که شامل عواملی است که به مدیریت و هماهنگی میان شرکت‌های عضو شبکه مربوط می‌شود، از جمله ظرفیت سازمانی، اعتماد متقابل، اشتراک دانش و نگرش مدیریت. از نظر وجه تمایز تحقیق حاضر باید گفت، تاکنون مطالعه اندکی از جنبه کاربردی، به شناسایی الزامات و مدل­های متناسب با آن در رابطه با شبکه هم‌زیستی صنعتی پرداخته اند. نکته قابل توجه دیگر، تعداد پایین مطالعات در رابطه با شبکه هم‌زیستی در کشورهای در حال توسعه است. علاوه بر این، در حالی که اکثر پژوهش‌ها از روش‌های کمی یا داده  بنیاد برای مدل سازی شبکه‌های هم‌زیستی صنعتی استفاده کرده اند، این تحقیق با استفاده از فراترکیب تلاش کرده است تا مجموعه‌ای از یافته‌های موجود را ترکیب کند و مدلی جامع و نظام مند ارائه دهد.