ارتقای بهرهوری سازمانی: یک مرور نظاممند بر تحقیقات بهبود فرایند در سازمان ها
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه قم، قم، ایران.
2 کارشناس ارشد، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه قم، قم، ایران.
3 استاد، گروه مهندسی صنایع، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه قم، قم، ایران.
doi
10.48308/jimp.15.1.282چکیده
مقدمه و اهداف: این پژوهش با انجام یک مرور نظاممند در جهت شناسایی آثار مرتبط و مطالعات انجامشده پیشین، با هدف بررسی سیر تحول تحقیقات بهبود فرایند در حوزه فرایندکاوی در سازمانها از گذشته تاکنون انجام شده است. ارزیابی روشهای بکار رفته در تحقیقات صورت گرفته میتواند در پیشبرد مطالعات موثر این حوزه تاثیرگذار باشد.روشها: در این پژوهش، روش مطالعه نظاممند پیشنهاد شده توسط بولند، دیکسون و چری که شامل ۳ مرحله پایهای و ۸ مرحله فرعی است، استفاده شد، که مراحل سهگانه پایهای آن عبارتند از: برنامهریزی، انجام مرور نظاممند، گزارش مرور نظاممند. در مرحله برنامهریزی، معیارهای ارائه شده توسط اوکولی و شابرام به کار گرفته شد. در مرحله انجام مرور نظاممند، تعداد 343 مقاله از پایگاههای اطلاعاتی شناسایی شد و در انتها با توجه به معیارهای تخصیصی در مرحله برنامهریزی 28 مقاله جهت بررسی و ارزیابی انتخاب شد.یافتهها: در پژوهش حاضر، ابزارها و رویکردهای مورد استفاده در مطالعات به خوبی شناسایی شدهاند. هر مطالعه از ابزارهای مناسب برای شناسایی مشکلات و اجرای بهبودها استفاده کرده است، و نتایج حاصل از این تحقیقات نشاندهنده تأثیر مثبت این ابزارها بر عملکرد کلی سازمانها هستند. مطالعات بررسیشده نشان میدهند که بهبود عملکرد سازمانی از طریق روشهای مختلف و گزارش نتایج کمی و کیفی، هدف اصلی تمامی تحقیقات بوده است. اگرچه تفاوتهایی در زمینه، روشها و مقیاس مطالعات وجود دارد، همه آنها به اهمیت بهبود فرآیند برای دستیابی به اهداف سازمانی اشاره دارند. تفاوتهای موجود در نتایج به دلیل تفاوت در زمینه، روشها و متغیرهای مورد مطالعه است. این تفاوتها فرصتهایی برای پژوهشگران فراهم میکند تا نتایج را مقایسه و تحلیل کرده و درک خود را از بهبود فرآیند در زمینههای مختلف ارتقا دهند. روشهای تحقیق مورد استفاده در این مطالعات از تحلیل آماری، مصاحبه، مدلسازی فرآیند، شبیهسازی تا مرور ادبیات متفاوت است. تنوع این روشها نشاندهنده پیچیدگی و چندوجهی بودن مسئله بهبود فرآیند در سازمانها است. برخی مطالعات بر نقش فناوری اطلاعات و سازمانهای یادگیرنده در بهبود فرآیند تأکید دارند، در حالی که برخی دیگر به چالشهای بهبود فرآیند در سازمانهای کوچک یا تحلیل انتقادی عقاید رایج میپردازند.نتیجهگیری: در مجموع، رویکردهای مختلف تحقیقی شامل تکنیکمحور، مرور نظاممند و مرور ادبیات، به شناسایی و حل مشکلات فرآیندهای سازمانی کمک کرده و بهبودهای قابلتوجهی را به دنبال داشتهاند. استفاده از فناوری اطلاعات، ایجاد فرهنگ بهبود فرآیند و توانمندسازی کارکنان، از جمله عوامل کلیدی موفقیت در بهبود فرآیندها به شمار میآیند. این پژوهش نشان میدهد که ترکیب ابزارهای مناسب با رویکردهای مرور ادبیات و تجزیهوتحلیل میتواند به سازمانها کمک کند تا با اطلاعات دقیقتر و جامعتری تصمیمگیری کرده و فرآیندهای خود را بهبود بخشند. این نتایج، نشاندهنده اهمیت توجه به بهبود مستمر فرآیندها در سازمانها برای دستیابی به نتایج بهتر و ارتقاء عملکرد کلی هستند. تحقیقات نشان میدهند که استفاده از ابزارهای مختلف تجزیه و تحلیل میتواند به شناسایی و حل مشکلات در فرآیندهای سازمانی کمک کند. ابزارهایی مانند شبیهسازی، پرسشنامه، مصاحبه، تجزیه و تحلیل کیفی و آماری، و تکنیکهای بهبود مستمر نقش مهمی در بهبود عملکرد سازمانها دارند. این ابزارها به سازمانها امکان میدهند تا با شناسایی دقیق مشکلات، اجرای بهبودهای موثر و ارزیابی نتایج، به بهرهوری و کارایی بیشتری دست یابند.