پیشرفت‌ها، چالش‌ها و چشم‌انداز آینده بتن سبک سازه‌ای: با تأکید بر نقش خاکستر بادی در ساخت‌وساز پایدار

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی، موسسه آموزش عالی بینالود، مشهد، ایران

2 دانشکده مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مشهد، مشهد، ایران

3 دانشکده مهندسی، موسسه آموزش عالی بینالود، مشهد، ایران

4 دانشکده مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22060/ceej.2026.24576.8326
چکیده

بتن سبک سازه‌ای (SLC) به‌عنوان یکی از مصالح نوین و کارآمد در صنعت ساخت‌وساز مدرن، به دلیل کاهش وزن مخصوص، بهبود عملکرد حرارتی و افزایش کارایی سازه‌ای، مورد توجه فزاینده‌ای قرار گرفته است. در دهه‌های اخیر، انواع متنوعی از این نوع بتن با بهره‌گیری از سنگدانه‌های سبک طبیعی و مصنوعی، بتن‌های سلولی و فومی، سیستم‌های الیاف‌دار، مواد نانو و مصالح بازیافتی توسعه یافته است. در این میان، استفاده از خاکستر بادی، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین پسماندهای صنعتی، نقش مؤثری در بهبود خواص مکانیکی، دوام و کاهش اثرات زیست‌محیطی بتن سبک ایفا کرده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد که تلفیق فناوری‌های نوین با مصالح بازیافتی می‌تواند افق‌های تازه‌ای در بهینه‌سازی عملکرد و کاهش هزینه‌های ساخت‌وساز ایجاد کند. همچنین، ارزیابی‌های آینده‌نگر بیانگر آن است که گسترش کاربرد خاکستر بادی، همراه با تدوین استانداردهای یکپارچه، می‌تواند مسیر توسعه پایدار در پروژه‌های عمرانی را هموار سازد. این مقاله مروری، با رویکردی جامع، انتقادی و آینده‌نگر، به بررسی پیشرفت‌های اخیر، چالش‌های فنی و اجرایی، و ظرفیت‌های بالقوه انواع بتن سبک سازه‌ای می‌پردازد. همچنین نقش کلیدی خاکستر بادی در ارتقای عملکرد و کمک به توسعه پایدار در این حوزه، به‌طور ویژه تحلیل می‌شود. در پایان، شکاف‌های موجود در تحقیقات، مسیرهای پیشنهادی برای آینده و ضرورت تدوین استانداردهای جامع در این زمینه مورد تأکید قرار گرفته است.