تبیین الگوی نظریهی همساخت معکوس هوشمند در آموزش ریاضی: تلفیقی از یادگیری مشارکتی، آموزش معکوس و هوش مصنوعی (SFCL)
نویسندگان
1 استادیار گروه آموزش ریاضی، دپارتمان ریاضی و علوم کامپیوتر، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
2 استاد گروه آموزش ریاضی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
doi
10.48310/basic.2025.4594چکیده
با پیچیدهتر شدن مسائل آموزشی در عصر دیجیتال، بازنگری در روشهای سنتی تدریس، بهویژه در آموزش ریاضی، بیش از پیش ضروری به نظر میرسد؛ جایی که چالشهای شناختی و انگیزشی یادگیرندگان، فرایند یادگیری را با موانعی جدی مواجه میسازد. در پاسخ به این چالش، پژوهش حاضر به معرفی و تبیین «الگوی همساخت معکوس هوشمند» میپردازد؛ الگویی نوین که با تلفیق سه رویکرد مؤثر یعنی یادگیری مشارکتی، آموزش معکوس، و فناوری هوش مصنوعی، با هدف ارتقای تعامل، شخصیسازی محتوا و بهبود عملکرد شناختی دانشآموزان طراحی شده است. در این مقاله، ضمن بررسی نظری و پژوهشی هریک از مؤلفهها، چارچوب مفهومی این الگوی ترکیبی ترسیم میشود؛ الگویی که طی آن، دانشآموزان ابتدا با استفاده از محتوای معکوسشده و ابزارهای هوش مصنوعی با مفاهیم پایه آشنا میشوند و سپس در کلاس، از طریق فعالیتهای گروهی، بازخوردهای اختصاصی دریافت میکنند. در این فرایند، هوش مصنوعی نقش تحلیلی و حمایتی داشته و ضمن پایش مستمر پیشرفت، مسیرهای یادگیری متناسب با نیازهای فردی را پیشنهاد میدهد. در پایان، پیامدهای بالقوه این الگو بر کیفیت یادگیری ریاضی، انگیزش درونی و پرورش تفکر سطح بالا بررسی شده و پیشنهادهایی برای تحقیقات آینده و اجرای عملی ارائه میشود.