فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تاکنون الگوی دقیق و جامعی برای نقد واحد ترجمه در ترجمۀ قرآن طراحی نشده­ است. به منظور دست­یابی به چنین الگویی می­توان ابتدا کار­آمدیِ مؤلفه­های واحد ترجمه را مورد بررسی قرار­داد. به همین جهت، در این پژوهشِ نو تلاش شده­ است تا مقولۀ واحد ترجمه در ترجمۀ قرآن کریم بررسی­شود. در این جستار ابتدا به شرح واحدهای ترجمه­ از نظر نظریه­پردازان حوزۀ ترجمه پرداخته شده است. سپس با مقایسۀ واحدهای ترجمه که مترجمان قرآن در ایران به کار گرفته­اند به نقد و تحلیلِ میزانِ کارآمدیِ واحدهای ترجمه­ در ترجمۀ قرآن­کریم پرداخته شده­ است. در این تحقیق علاوه بر استفاده از واحدهای ترجمه­ که نظریه­پردازان غربی مطرح کرده­اند از یک واحد ابداعی دیگر -­واحد ­کمتر ­از ­کلمه­- استفاده شده که هنوز از طرف هیچ یک از نظریه­پردازان ترجمه در غرب به عنوان واحد ترجمه مطرح نشده­ است. در این مقاله، تحلیل براساس واحد ترجمه و با روش توصیفی- تحلیلی صورت گرفته­ است و ترجمه­هایی که مورد نقد و بررسی قرار گرفته‌اند، عبارتند از: ترجمۀ معزی، پاینده، مکارم­شیرازی و انصاریان. نتایج پژوهش گویای آن است که با ­توجه به بافت خاص هر آیه و تفاوت در نگاه مترجم، در ترجمۀ قرآن­کریم می­توان از واحد ­کلمه، واحد ­جمله، واحد ­اندیشه، واحد ­متن، واحد ­فرهنگ و واحد ­کمتر ­از ­کلمه استفاده کرد. درصد استفاده از واحد جمله نزد مترجمان مورد اشاره بیش از واحدهای دیگر بوده است. همچنین با توجه به یافته­های این پژوهش و از آنجا که در ترجمۀ قرآن هرگونه دخل و تصرف در محتوای متن از سوی مترجم جایز نیست، واحدِ ترجمه­ایِ پیشنهادی برای ترجمۀ قرآن کریم، واحد جمله است و بیشترین کارآیی را دارد.