نماد پردازی جایگاه تمدّنی اهل بیت (ع) مبتنی بر کاربست واژه «منار» در ادعیّه و زیارات مأثوره
نویسندگان
1 استادیار گروه معارف اسلامی،دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی، تهران، ایران
doi
10.22084/dua.2025.30384.1122چکیده
درک دقیق جایگاه تاریخی و تمدنی اهل بیت، مبتنی بر تحلیل عمیق آموزههای ایشان از جمله متون نیایشی است. مسئله مشخص در پژوهش حاضر آن است که اهلبیت چگونه با کاربست واژه منار در ادعیه و زیارات، به نمادپردازی در تعلیم و تفهیم همگانی نسبت به جایگاه تمدّنی خود پرداختهاند؟ بر اساس یافتههای پژوهش به روش تحلیلی در میان ادعیه و زیارات، این نمادپردازی در چهار جنبه عینی و محیطی منار، جنبه نوری و روشنگری منار، جنبه راهنمایی و راهگشایی منار و نهایتاً، جنبه آیینی و آوایی منار قابل تحلیل است. در نتیجه مشخص گردید که حتی در ادعیه و زیارات که بهصورت طبیعی جنبه معنوی دارند، میتوان ابعاد محسوس و ملموس را در معناسازی و پیامپردازی جانمایی و رهگیری کرد. بهعلاوه در متن ادعیّه و زیارات، نهتنها بایستی فرازها و گزارهها موردتوجه و تعمّق باشند، بلکه علاوه بر آن تکواژهها و اصطلاحات نیز بایستی مورد مطالعه و تحلیل قرار گیرند. در نهایت، کاربست این واژه در زیارات، میتواند حاکی از یک روش مستقل نمادگرایانه، در تبلیغ و آموزش مفاهیم دینی باشد.