عملکرد موتورهای جستجو و پایگاه‌های اطلاعاتی تخصصی پزشکی در حوزه سرطان

نویسندگان

1 دانشیار، کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

2 مربی، کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

3 کارشناس ارشد، کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

doi
10.22122/him.v18i3.4326
چکیده

مقدمه: از آن‌جا که وب به یک منبع مهم جهت کسب اطلاعات تبدیل شده است و ابزارهای جستجو به منظور بازیابی اطلاعات در وب استفاده می‌شوند، شناسایی توانایی‌ها و محدودیت‌های این ابزارها از اهمیت فراوانی برخوردار است. پژوهش حاضر با هدف تعیین عملکرد موتورهای جستجو و پایگاه‌های اطلاعاتی تخصصی پزشکی بر اساس چهار مقوله «معیارهای جستجو، نمایش، راهبری و کاربرپسندی» در بازیابی سرطان‌های شایع انجام شد.روش بررسی: این مطالعه از نوع توصیفی بود. پنج کلید واژه آزاد و کنترل شده سرطان‌های شایع، از سرعنوان موضوعی پزشکی MeSH (Medical Subject Headings) انتخاب و در پنج موتور جستجوی تخصصی پزشکی و سه پایگاه اطلاعاتی تخصصی پزشکی جستجو گردید. به منظور بررسی عملکرد آن‌ها، از سیاهه وارسی محقق ساخته استفاده شد. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی (فراوانی، درصد و میانگین) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته‌ها: در قسمت معیارهای جستجو و نمایش، موتور جستجوی Trip و پایگاه‌های اطلاعاتی PubMed و Embase بیشترین امتیاز را کسب کردند. در قسمت معیارهای راهبری موتورهای جستجوی Trip و WebMD و پایگاه اطلاعاتی Embase و از لحاظ معیارهای کاربرپسندی نیز موتور جستجوی MedlinePlus و پایگاه اطلاعاتی Embase بیشترین امتیاز را به دست آوردند.نتیجه‌گیری: نتایج به دست آمده از تحقیق می‌تواند برای پژوهشگران وکاربران حوزه سلامت به ویژه حوزه سرطان‌ که هدف از جستجوی آن‌ها دستیابی به بازیافت (جامعیت) یا دقت (مانعیت) در حوزه سرطان می‌باشد، بر اساس شرایط خود که مبتنی بر نیاز، دانش و... است، مفید باشد. طراحان و سیاست‌گذاران موتورها و پایگاه‌های اطلاعاتی هم می‌توانند از نقاط قوت و ضعف مطرح شده استفاده نمایند.